(İSTANBUL) - TÜSİAD ve Koç Üniversitesi ortaklığı ile oluşturulan Ekonomik Araştırma Forumu, '2025 Yılında Türkiye Ekonomisi' başlıklı hibrit bir seminer düzenledi. Tekfen Tower Konferans Salonu'nda gerçekleşen etkinlikte Türkiye ekonomisinin yakın gelecekteki görünümü ele alındı. Seminerin açılış konuşmasını yapan TÜSİAD Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Turan, şunları kaydetti:"Şimdi daha zorlu bir süreç başlıyor""Bugün burada önümüzdeki dönemin ekonomik gidişatı ve yapılması gerekenleri ekonomideki son gelişmeler çerçevesinde değerlendireceğiz. Konferansımızın hepimiz için faydalı olmasını temenni ediyorum. 2023 yılında gerçekleştirilen genel seçim sonrası ekonomi politikalarında önemli bir değişim başladı. 2024 yılında attığımız adımların meyvelerini toplamaya başladığımız bir yıl oldu. Geride bıraktığımız neredeyse bir buçuk yılda; ülke risk primi, Merkez Bankası rezervleri ve cari açık anlamında pek çok başarı elde edildi. Bu süreçte TÜSİAD olarak istişare süreçlerine katkı sağladık ve özellikle enflasyonla mücadele noktasında desteğimizi her zaman vurguladık. Enflasyonu düşürmenin ilk aşamasında ilerleme sağladığımızı görüyoruz. Ancak şimdi daha zorlu bir süreç başlıyor. Dezenflasyon süreci 2025 yılında da devam edecek. Ancak hedeflenen seviyelere ulaşılabilmesi için bütüncül bir bakış açısıyla hareket ederek para politikasını daha uyumlu bir mali politika ve yapısal reformlarla desteklememiz gerekiyor. Bunun için enflasyonla mücadele konusunda sağlanan toplumsal mutabakatı bozacak adımlardan kaçınılmalı, para politikasının doğru işleyişinden ve Merkez Bankası bağımsızlığından ödün verilmemeli.
"Vergi adaletine zarar veren af uygulamalarından kaçınılmasını önemsiyoruz"Gelirler ve maliye politikasını da içeren daha kapsamlı bir uzun vadeli program tasarlanmalı. Enerji, tarım ve gıda gibi sektörlerde ihtiyaç olan refomlar da yapılmalı. Geçtiğimiz yılda Merkez Bankası'nın başarılı politikaları devam ederken maliye politikaları konusunda özellikle kamuda tasarruf ve kayıtdışı ile mücadelede daha güçlü adımlara ihtiyaç duyuyoruz. Benzer şekilde harcama kompozisyonunun çok daha verimli olması gerektiğine inanıyoruz. Ciddi bir kamu harcama reformu içerisinde 3 başlıkta güçlü ve hızlı adımlar atılmasına ihtiyaç var. Birincisi ekonominin etkin işleyişine katkısı olmayan kamu harcamaları kalemlerinde ciddi tasarrufa gidilmesi. İki, ekonominin etkin işleyişine destek verecek olan eğitim, teknoloji, üretimin yeniden yapılandırılması gibi alanlarda kamu kaynaklarının kullanımının arttırılması. Sosyal devlet sorumluluğunun doğrudan, açık ve şeffaf uygulanan bir sosyal politika ile yerine getirilmesi. Kayıtdışı ekonomi ile mücadele konusunun son dönemde kamunun da gündemine girmiş olmasını memnuniyetle karşılıyoruz. TÜSİAD olarak bu konuda alınacak önlemlere daha önce olduğu gibi bundan sonra da destek olmaya devam edeceğiz. Kayıtlı mükellefler için vergi oranının arttırılması veya bu mükelleflere ek vergiler yüklenmesinden ziyade vergilendirilmeyen alanlara yönelik vergilerin getirilmesini, vergi adaletine zarar veren af uygulamalarından kaçınılmasını, vergi denetimlerinin öncelikle kayıt dışı alanlarda odaklanmasını son derece önemsiyoruz. Bu konudaki detaylı önerimizi her fırsatta kamu ile paylaşıyoruz ve paylaşmaya da devam edeceğiz."Türkiye'nin rekabet gücüne dair bir veri seti üzerinde çalışıyoruz"Her ne kadar öncü veriler yavaş bir toparlanmaya işaret etse de sanayi üretimi geçtiğimiz dönemde baskı altında kaldı. Öte yandan iç talepteki soğumanın ne derece yeterli boyutta olduğunu bu konferansımızda kıymetli katılımcılarla tartışacağız. Sadece para ve maliye politikası ile enflasyonla mücadelede ne denli başarı sağlarız bu da yine tartışmayı arzu ettiğimiz konular arasında. Öte yandan reel kesim bilançolarında bir miktar bozulma yaşadığımız bu süreçten de geçmekteyiz. Bir yandan faiz, kur, enflasyon meselelerine kafa yorarken diğer yandan dijital dönüşüme güçlü şekilde entegre olamıyoruz. Önümüzdeki dönemde otomasyon, teknoloji, insan kaynağı, markaya yatırım yapmazsak verimimizi arttıramayacağız ve de rekabetçilik anlayışımızı da kaybedeceğiz. Kalıcı, sürdürülebilir ve doğru bölüşülmüş refahın ve ekonomik kalkınmanın sağlanılması için hem çok daha köklü reformlar gerekiyor hem de sanayicinin bakış açısının değişmesi gerekiyor. Buradan yola çıkarak rekabetçilik ve verimlilik konularını daha doğru analiz edebilmek ve somut veriler üzerinden tartışabilmek için Türkiye'nin rekabet gücüne dair bir veri seti üzerinde çalışıyoruz. Bu çalışmanın ilk sonuçlarını mart ayında kamuoyuyla paylaşacağız. Mart ayının ardından da oluşturduğumuz bu endeksi her çeyrekte yayınlamaya devam edeceğiz. Bu önemli çalışma bize Türkiye'nin ihracat pazarlarında rekabet şartlarının ne durumda olduğunu daha bilimsel bir şekilde ölçme imkanı verecek."Önümüzdeki dönemde beklentimiz hukuki öngörülebilirliğin sağlanması"Değerli misafirler önümüzdeki dönemde beklentilerimiz şöyle; hukuk devletinin, yargı sisteminin ve demokrasinin güçlendirilmesi, hukuki öngörülebilirliğin sağlanması, piyasa ekonomisiyle uyumlu politikaların geliştirilmesi kurumsal kapasite ve bağımsızlığın artması, çağımıza uygun bir eğitim reformu yapılması, verimlilik ve rekabetçiliğin artması için teknolojik dönüşümün desteklenmesi, sanayide yeşil dönüşümün esas alınması, kayıt dışı ile daha etkin bir mücadele. Bu alanlara ciddi şekilde eğilmediğimiz sürece kısa vadede elde ettiğimiz başarıları uzun dönemde başarılara dönüştürme şansımız olmayacak. Bu nedenle TÜSİAD olarak bu alandaki yapısal değişimlerin önemini ve aciliyetini her fırsatta vurguluyoruz."Açılışın ardından program, gazeteci Hande Demirel'in moderatörlüğünde "2025 Yılında Türkiye Ekonomisi" paneli ile devam etti. Panelin konuşmacıları; TÜSİAD Baş Ekonomisti Gizem Öztok Altınsaç, Koç Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Selva Demiralp, Bilkent Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hakan Kara ve Emekli Hazine Müsteşar Yardımcısı Hakan Özyıldız oldu.
"Vergi adaletine zarar veren af uygulamalarından kaçınılmasını önemsiyoruz"Gelirler ve maliye politikasını da içeren daha kapsamlı bir uzun vadeli program tasarlanmalı. Enerji, tarım ve gıda gibi sektörlerde ihtiyaç olan refomlar da yapılmalı. Geçtiğimiz yılda Merkez Bankası'nın başarılı politikaları devam ederken maliye politikaları konusunda özellikle kamuda tasarruf ve kayıtdışı ile mücadelede daha güçlü adımlara ihtiyaç duyuyoruz. Benzer şekilde harcama kompozisyonunun çok daha verimli olması gerektiğine inanıyoruz. Ciddi bir kamu harcama reformu içerisinde 3 başlıkta güçlü ve hızlı adımlar atılmasına ihtiyaç var. Birincisi ekonominin etkin işleyişine katkısı olmayan kamu harcamaları kalemlerinde ciddi tasarrufa gidilmesi. İki, ekonominin etkin işleyişine destek verecek olan eğitim, teknoloji, üretimin yeniden yapılandırılması gibi alanlarda kamu kaynaklarının kullanımının arttırılması. Sosyal devlet sorumluluğunun doğrudan, açık ve şeffaf uygulanan bir sosyal politika ile yerine getirilmesi. Kayıtdışı ekonomi ile mücadele konusunun son dönemde kamunun da gündemine girmiş olmasını memnuniyetle karşılıyoruz. TÜSİAD olarak bu konuda alınacak önlemlere daha önce olduğu gibi bundan sonra da destek olmaya devam edeceğiz. Kayıtlı mükellefler için vergi oranının arttırılması veya bu mükelleflere ek vergiler yüklenmesinden ziyade vergilendirilmeyen alanlara yönelik vergilerin getirilmesini, vergi adaletine zarar veren af uygulamalarından kaçınılmasını, vergi denetimlerinin öncelikle kayıt dışı alanlarda odaklanmasını son derece önemsiyoruz. Bu konudaki detaylı önerimizi her fırsatta kamu ile paylaşıyoruz ve paylaşmaya da devam edeceğiz."Türkiye'nin rekabet gücüne dair bir veri seti üzerinde çalışıyoruz"Her ne kadar öncü veriler yavaş bir toparlanmaya işaret etse de sanayi üretimi geçtiğimiz dönemde baskı altında kaldı. Öte yandan iç talepteki soğumanın ne derece yeterli boyutta olduğunu bu konferansımızda kıymetli katılımcılarla tartışacağız. Sadece para ve maliye politikası ile enflasyonla mücadelede ne denli başarı sağlarız bu da yine tartışmayı arzu ettiğimiz konular arasında. Öte yandan reel kesim bilançolarında bir miktar bozulma yaşadığımız bu süreçten de geçmekteyiz. Bir yandan faiz, kur, enflasyon meselelerine kafa yorarken diğer yandan dijital dönüşüme güçlü şekilde entegre olamıyoruz. Önümüzdeki dönemde otomasyon, teknoloji, insan kaynağı, markaya yatırım yapmazsak verimimizi arttıramayacağız ve de rekabetçilik anlayışımızı da kaybedeceğiz. Kalıcı, sürdürülebilir ve doğru bölüşülmüş refahın ve ekonomik kalkınmanın sağlanılması için hem çok daha köklü reformlar gerekiyor hem de sanayicinin bakış açısının değişmesi gerekiyor. Buradan yola çıkarak rekabetçilik ve verimlilik konularını daha doğru analiz edebilmek ve somut veriler üzerinden tartışabilmek için Türkiye'nin rekabet gücüne dair bir veri seti üzerinde çalışıyoruz. Bu çalışmanın ilk sonuçlarını mart ayında kamuoyuyla paylaşacağız. Mart ayının ardından da oluşturduğumuz bu endeksi her çeyrekte yayınlamaya devam edeceğiz. Bu önemli çalışma bize Türkiye'nin ihracat pazarlarında rekabet şartlarının ne durumda olduğunu daha bilimsel bir şekilde ölçme imkanı verecek."Önümüzdeki dönemde beklentimiz hukuki öngörülebilirliğin sağlanması"Değerli misafirler önümüzdeki dönemde beklentilerimiz şöyle; hukuk devletinin, yargı sisteminin ve demokrasinin güçlendirilmesi, hukuki öngörülebilirliğin sağlanması, piyasa ekonomisiyle uyumlu politikaların geliştirilmesi kurumsal kapasite ve bağımsızlığın artması, çağımıza uygun bir eğitim reformu yapılması, verimlilik ve rekabetçiliğin artması için teknolojik dönüşümün desteklenmesi, sanayide yeşil dönüşümün esas alınması, kayıt dışı ile daha etkin bir mücadele. Bu alanlara ciddi şekilde eğilmediğimiz sürece kısa vadede elde ettiğimiz başarıları uzun dönemde başarılara dönüştürme şansımız olmayacak. Bu nedenle TÜSİAD olarak bu alandaki yapısal değişimlerin önemini ve aciliyetini her fırsatta vurguluyoruz."Açılışın ardından program, gazeteci Hande Demirel'in moderatörlüğünde "2025 Yılında Türkiye Ekonomisi" paneli ile devam etti. Panelin konuşmacıları; TÜSİAD Baş Ekonomisti Gizem Öztok Altınsaç, Koç Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Selva Demiralp, Bilkent Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hakan Kara ve Emekli Hazine Müsteşar Yardımcısı Hakan Özyıldız oldu. 
