Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında ortak savunma anlaşması TBMM'de

Türkiye Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı arasında 7 Ağustos 2026 tarihinde Mekke'de imzalanan Ortak Savunma Anlaşması'nın onaylanmasının uygun bulunmasına ilişkin kanun teklifi, 21 Ekim 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu.

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'un imzasıyla sunulan üç maddelik teklif, esas komisyon olarak Dışişleri Komisyonuna havale edildi.

Üç ülke arasında ortak savunma ve askerî destek

Kanun teklifinin genel gerekçesine göre anlaşma, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında stratejik diyaloğun geliştirilmesini, güvenlik alanındaki iş birliğinin artırılmasını ve ortak tehditlere karşı kolektif caydırıcılık mekanizmasının oluşturulmasını amaçlıyor.

Anlaşma kapsamında taraflar, birbirlerinin bağımsızlığını, toprak bütünlüğünü ve egemenliğini korumak amacıyla iş birliği yapmayı taahhüt ediyor.

Bu doğrultuda Birleşmiş Milletler Şartı'ndan kaynaklanan savunma haklarının kullanılması kapsamında, askerî imkân ve yeteneklerin konuşlandırılması da dahil olmak üzere çeşitli destek tedbirleri öngörülüyor.

Ancak söz konusu tedbirler her ülkenin anayasal yükümlülükleri, ulusal mevzuatı ve yetkili makamlarının kararları çerçevesinde uygulanabilecek.

Ortak savunma mekanizması otomatik işlemeyecek

Teklifin gerekçesinde, anlaşmanın kolektif savunma hükmünün kendiliğinden devreye girmeyeceği özellikle belirtildi.

Ortak savunmaya ilişkin kararların, taraf ülkeler arasında yapılacak istişarelerin ardından mutabakatla alınması öngörülüyor.

Anlaşma, terörizm dahil olmak üzere tarafların ortak değerlendirmesiyle savunma ve güvenliklerini etkilediği belirlenen tehditlere karşı koordinasyonu artırmayı hedefliyor.

Üç ülkenin silahlı kuvvetleri arasında birlikte çalışabilirliğin geliştirilmesi ve savunma sanayisi alanındaki iş birliğinin derinleştirilmesi de anlaşmanın hedefleri arasında yer alıyor.

NATO yükümlülükleri devam edecek

Kanun teklifinin gerekçesinde, Mekke Anlaşması'nın Türkiye'nin mevcut uluslararası ittifaklarıyla ilişkisine de açıklık getirildi.

Anlaşmanın başka ülkeleri hedef almadığı, savunma odaklı olduğu ve bölgesel barış ile güvenliğe katkı sağlamayı amaçladığı ifade edildi.

Türkiye'nin NATO üyeliğinden kaynaklanan hak ve yükümlülüklerinin anlaşmadan etkilenmeyeceği belirtildi.

Ayrıca anlaşmanın, uluslararası hukuka ve ülkelerin egemenlik haklarına saygı gösteren, bölgesel güvenliğe katkı sunmayı amaçlayan diğer bölge ülkelerinin katılımına da açık olduğu kaydedildi.

Teklif Dışişleri Komisyonunda görüşülecek

Üç maddeden oluşan kanun teklifi, TBMM Dışişleri Komisyonunda ele alınacak.

Komisyonda kabul edilmesi halinde teklifin TBMM Genel Kurulunun gündemine gelmesi bekleniyor.

Anlaşmanın onay sürecinin tamamlanmasıyla Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasındaki savunma ve güvenlik iş birliğinin yeni bir hukuki çerçeveye kavuşması hedefleniyor.