Antalya'nın Kumluca ilçesinde bulunan Olympos Antik Kenti'nde yürütülen arkeolojik kazı çalışmaları, 9–20 Kasım 2026 tarihleri arasında Antalya'da düzenlenen COP31 kapsamında uluslararası gündeme taşındı.
Antalya Belek Üniversitesi öğretim üyesi ve Olympos Kazı Başkan Yardımcısı Dr. Öğr. Üyesi Halil Mert Erdoğan, Heritage Adapts! girişiminin davetlisi ve gönüllü temsilcisi olarak 18 Kasım'da COP31'in Blue Zone (Mavi Bölge) alanında gerçekleştirilen toplantıya katıldı.“Our Heritage, Our Future: Culture-Powered Adaptation for Resilient Communities” (Mirasımız, Geleceğimiz: Dirençli Toplumlar İçin Kültür Temelli Uyum) başlıklı etkinlikte, kültürel miras alanlarının iklim değişikliğinden nasıl etkilendiği ve bu alanların korunmasına yönelik ortak çalışmalar ele alındı.
Arkeolojik alanlar iklim değişikliği nedeniyle risk altında
Toplantıda kültürel mirasın, iklim krizinin etkilerine giderek daha fazla maruz kalan ancak iklim politikalarında yeterince yer bulamayan alanlardan biri olduğu vurgulandı.
Halil Mert Erdoğan, özellikle arkeolojik alanların aşırı sıcaklıklar, şiddetli yağışlar, seller ve iklim kaynaklı çevresel değişimler karşısında daha kırılgan hâle geldiğine dikkat çekti.Bu risklerin yalnızca tarihî yapıların fiziksel bütünlüğünü değil, arkeolojik alanların çevresindeki doğal yaşamı ve kültürel peyzajı da etkileyebileceği belirtildi.Erdoğan, kültürel mirasın korunmasının uluslararası iklim politikalarının ayrılmaz bir parçası hâline getirilmesi gerektiğini ifade etti.
Olympos'tan uluslararası bilimsel iş birliği çağrısı
Erdoğan, iklim değişikliğinin arkeolojik alanlar üzerindeki etkilerinin belirlenmesi ve uzun vadeli olarak izlenmesi için farklı ülkelerdeki araştırma ekipleri arasında koordinasyon sağlanması gerektiğini belirtti.Bu kapsamda bilimsel verilerin paylaşılması, ortak risk değerlendirmeleri hazırlanması ve kültürel miras alanlarına özgü koruma stratejileri geliştirilmesi çağrısında bulundu.Arkeolojik alanların farklı coğrafi ve iklimsel koşullarda bulunması nedeniyle koruma yöntemlerinin yerel ihtiyaçlar dikkate alınarak geliştirilmesi gerektiği vurgulandı.
Uluslararası iş birliğinin yalnızca bilgi paylaşımıyla sınırlı kalmaması, uzun vadeli izleme ve uyum çalışmalarını da kapsaması gerektiği ifade edildi.
Olympos'un doğal ve kültürel mirası birlikte korunmalı
Antalya'nın önemli arkeolojik alanlarından Olympos Antik Kenti, tarihî kalıntıları ve doğal çevresiyle kültürel ve ekolojik değerlerin bir arada bulunduğu bir bölge olarak öne çıkıyor.Erdoğan, Olympos gibi doğal ve kültürel peyzajın iç içe geçtiği alanlarda iklim krizine karşı koruma çalışmalarının bütüncül biçimde ele alınması gerektiğine dikkat çekti.Bu yaklaşımın yalnızca antik yapılara zarar gelmesini önlemeyi değil, çevredeki ekolojik ve toplumsal değerlerin gelecek kuşaklara aktarılmasını da kapsadığı belirtildi.
Kültürel miras iklim krizine uyumda da rol oynayabilir
COP31 kapsamında düzenlenen toplantıda kültürel mirasın, iklim değişikliğinden korunması gereken bir değer olmasının yanı sıra iklim krizine uyum çalışmalarına katkı sağlayabileceği de ele alındı.Geleneksel bilgi birikimi, yerel toplulukların deneyimleri ve kültür temelli uygulamaların, iklim değişikliğine karşı dayanıklılığın artırılmasında kullanılabileceği değerlendirildi.Heritage Adapts! girişimi de kültürel miras alanlarını koruyan yerel toplulukları ve bilimsel kurumları bir araya getirerek iklim risklerine karşı uyum çalışmalarını yaygınlaştırmayı hedefliyor.
Olympos Kazısı'nın COP31'deki katılımı, Türkiye'deki arkeolojik alanların korunması konusunu uluslararası iklim politikalarıyla buluştururken, kültürel mirasın korunması için bilimsel iş birliğinin güçlendirilmesi gerektiğini yeniden gündeme taşıdı.