Çin Bilimler Akademisi Oşinografi Enstitüsü (IOCAS) ve Kaliforniya Üniversitesi'nden araştırmacıların ortak çalışmasıyla ortaya çıkan bulgulara göre, risk altındaki akıntı Atlantik Meridyonel Devridaim Sirkülasyonu (AMOC) olarak biliniyor.
Meksika Körfezi'nden ABD Doğu Yakası'na ve Atlantik üzerinden Avrupa'ya uzanan Gulf Stream'i de içeren bu akıntı, "okyanusun taşıyıcı bandı" olarak kabul ediliyor. AMOC, sıcak suyu tropik bölgelerden Kuzey Yarımküre'ye taşıyarak Avrupa, Birleşik Krallık ve ABD Doğu Yakası'nın ılıman iklimini korumaya yardımcı oluyor.
Çalışmaya göre, bu deniz sıcaklık düzenleyicisinin ana kaynağı olan Grönland Buz Tabakası, küresel ısınma nedeniyle eriyor. Eriyen tatlı suların Kuzey Atlantik'e karışması, akıntının yoğunluk dengesini bozarak "durgunluğa" yol açıyor.
"Sıcaklık parmak izi" bulundu
Araştırmacılar, bu durgunluğun okyanus yüzeyinin yaklaşık bin ila 2 bin metre altında "belirgin bir sıcaklık parmak izi" yarattığını tespit etti.
Denizdeki bu sıcak noktanın varlığı, akıntıdaki yavaşlamanın on yıllardır devam ettiğini ve yüzyılın sonundan önce tamamen durabileceğini gösteriyor. Araştırma ekibi, 1960'lara dayanan gözlemsel verileri inceleyerek, 2000'lerin sonlarında ani artış gösteren orta derinlikteki ısınma eğilimini keşfetti. Bu durum, AMOC'un zayıflamasının 20. yüzyılın sonlarında başladığına işaret ediyor.
Avrupa için "Buzul Çağı" uyarısı
Bilim insanları, AMOC'un çok fazla yavaşlaması durumunda bunun ciddi sonuçları olabileceğini iddia ediyor. Avrupa basınına göre en uç senaryoda, Avrupa genelindeki sıcaklıklar mimimum 16 santigrat derece düşebilir. Basındaki haberlerde, bu senaryo için "Kışlar daha çok Arktik Kanada'ya benzer hale gelir ve yağışlar da azalır" açıklaması yer aldı.
