Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) öncesinde Avrupa Birliği'nin müzakere öncelikleri ortaya çıkmaya başladı.
Reuters'ın 12 Ekim'de yayımladığı ve AB içinde hazırlanan taslak belgeye dayandırdığı habere göre birlik, Antalya'daki zirvede ülkelerin mevcut
iklim hedeflerini hayata geçirmelerini sağlayacak bir emisyon azaltım paketi üzerinde uzlaşılmasını hedefliyor.AB Konseyi dönem başkanlığını yürüten İrlanda tarafından hazırlanan taslak, iklim taahhütlerinin yalnızca açıklanması yerine enerji, sanayi ve diğer sektörlerde uygulanmasına odaklanıyor.Belge henüz AB'nin kesinleşmiş ortak müzakere pozisyonu niteliğini taşımıyor.
AB, emisyon azaltım programının 2040'a kadar uzatılmasını istiyor
Taslak belgede öne çıkan taleplerden biri, Birleşmiş Milletler iklim müzakerelerinde emisyon azaltımına ilişkin çalışmaların yürütüldüğü programın 2040 yılına kadar uzatılması.Mevcut programın 2026 sonunda sona ermesi öngörülüyor.Bu program kapsamında ülkeler, sera gazı emisyonlarını azaltabilecek uygulamaları ve mevcut taahhütlerin ötesinde ilerleme sağlanabilecek alanları değerlendiriyor.Avrupa Birliği, müzakerelerin devam ettirilerek ülkelerin iklim hedeflerini somut politikalarla desteklemesini amaçlıyor.
Paris Anlaşması'nın 1,5 derece hedefi yeniden gündemde
AB'nin hazırladığı taslakta, küresel sıcaklık artışının sanayi öncesi döneme göre 1,5 dereceyle sınırlandırılmasını öngören Paris Anlaşması hedefi de yer alıyor.Reuters'ın aktardığına göre birlik, Birleşmiş Milletlerin geçen ay yayımlanan değerlendirmesinin ardından ülkelerin 1,5 derece hedefinden uzaklaşılmasına karşı nasıl hareket edeceklerini ele almalarını istiyor.
Küresel emisyonların yeterince hızlı azaltılamaması, iklim değişikliğinin etkilerine karşı kırılgan ülkeler açısından önemli riskler oluşturuyor.Özellikle ada devletleri ve kıyı bölgelerinde deniz seviyesindeki yükselme, aşırı hava olayları ve ekonomik kayıplar iklim müzakerelerinin başlıca konuları arasında bulunuyor.
Fosil yakıtlardan uzaklaşma ve elektrifikasyon gündemde
İrlanda İklim Bakanı Darragh O'Brien, Avrupa Birliği'nin iklim hedeflerinde somut ilerleme sağlamak için diğer ülkelerle iş birliğini güçlendirmeyi amaçladığını açıkladı.O'Brien, özellikle fosil yakıtlardan uzaklaşma ve elektrik kullanımının yaygınlaştırılması alanlarında uluslararası ortaklıkların önemini vurguladı.Bu yaklaşım, enerji üretiminde düşük emisyonlu kaynakların kullanımının artırılması ve fosil yakıtlara bağımlılığın azaltılması gibi başlıkları kapsıyor.AB'nin
COP31 stratejisinde, ülkeler arasında çatışmalı müzakereler yerine mevcut taahhütlerin uygulanmasını kolaylaştıracak iş birliklerine ağırlık verilmesi hedefleniyor.
İklim finansmanında görüş ayrılığı yaşanabilir
Taslağın dikkat çeken bir diğer başlığı, gelişmekte olan ülkelere sağlanacak iklim finansmanı.Reuters'ın ulaştığı belgeye göre Avrupa Birliği, COP31 kapsamında yeni iklim finansmanı taahhütleri verilmesi için uygun bir alan bulunmadığı görüşünü benimsiyor.Bu yaklaşımın, iklim değişikliğinin etkileriyle mücadele etmek ve temiz enerjiye geçişi hızlandırmak için daha fazla mali destek talep eden düşük gelirli ülkelerle görüş ayrılığına neden olabileceği değerlendiriliyor.
İklim finansmanı, özellikle gelişmekte olan ülkelerin yenilenebilir enerji yatırımlarını gerçekleştirebilmesi, afetlere karşı dayanıklılığını artırabilmesi ve emisyon azaltım projelerini finanse edebilmesi açısından önem taşıyor.AB'nin yeni finansman taahhütlerine mesafeli yaklaşımı, daha önce kabul edilen yükümlülüklerin tamamen ortadan kaldırılması anlamına gelmiyor. Tartışma, COP31'de ilave mali taahhütler üzerinde uzlaşma sağlanıp sağlanmayacağına odaklanıyor.
COP30'daki anlaşmazlıkların ardından yeni müzakere yaklaşımı
Brezilya'da düzenlenen COP30 toplantısında ülkeler, sera gazı emisyonlarının azaltılmasına yönelik daha güçlü taahhütler konusunda uzlaşamamıştı.Büyük gelişmekte olan ekonomiler ve fosil yakıt üreticisi ülkeler, daha sıkı iklim yükümlülüklerinin ekonomik büyüme ve kalkınma üzerindeki olası etkilerine ilişkin çekincelerini gündeme getirmişti.Reuters'a konuşan AB diplomatlarına göre birlik, Antalya'daki görüşmelerde bu tür anlaşmazlıkların açık çatışmaya dönüşmesinden kaçınarak ülkelerle daha fazla uygulama odaklı iş birliği geliştirmeyi planlıyor.
COP31, 9–20 Kasım'da Antalya'da düzenlenecek
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Sekretaryasının resmî takvimine göre COP31, 9–20 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya'da gerçekleştirilecek.Konferansa Türkiye ev sahipliği yapacak. COP31 Başkanlığı görevini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum üstlenecek.Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen ise müzakerelerin başkanlığını yürütecek.Türkiye ve Avustralya, konferansın hazırlık ve müzakere süreçlerinde ortak çalışma yürütecek.Zirvede emisyon azaltımı, enerji dönüşümü, iklim finansmanı ve iklim değişikliğinin etkilerine uyum gibi konuların ele alınması bekleniyor.
Antalya'daki zirvede finansman ve emisyon azaltımı öne çıkacak
Avrupa Birliği'nin hazırladığı taslak, COP31 öncesinde emisyon azaltımı ve iklim finansmanı konularında farklı önceliklerin bulunduğunu ortaya koyuyor.Birlik, ülkelerin mevcut taahhütlerini hızlandıracak bir anlaşma paketi üzerinde uzlaşılmasını isterken gelişmekte olan ülkeler daha fazla mali destek sağlanması gerektiğini savunuyor.Antalya'daki müzakerelerde bu talepler arasında nasıl bir uzlaşma sağlanacağı, konferansın önemli gündem maddelerinden biri olacak.