PKK/KCK'ye yönelik çerçeve yasa teklifi TBMM'de: Bazı suçlarda 5 ve 10 yıllık erteleme öngörülüyor

ANKARA – “Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi”, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunuldu.

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş tarafından 4 Ağustos 2026’da imzalanan teklif, 12 maddeden oluşuyor. Teklif henüz kanunlaşmış değil; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinin ardından kabul edilmesi hâlinde yürürlüğe girecek.

Uygulama için silahların teslimi ve MGK kararı gerekecek

Teklifin öngördüğü hukuki mekanizma doğrudan yürürlüğe girmeyecek. Düzenlemenin uygulanabilmesi için öncelikle PKK/KCK’nin ve bağlantılı bütün oluşumların fiilî varlığına son verdiğinin, kontrolündeki bütün silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi gerekecek.

Bu tespitin teyidine ilişkin Millî Güvenlik Kurulu kararının da Resmî Gazete’de yayımlanması şartı aranacak. Soruşturma, kovuşturma ve infaz erteleme işlemleri ancak bu aşamadan sonra başlatılabilecek.

Hangi suçlar kapsama giriyor?

Teklif; PKK/KCK’yi kurma veya yönetme, örgüte üye olma, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgüt propagandası yapma suçlarını kapsıyor.

Örgütün faaliyetleri kapsamında işlendiği kabul edilen diğer suçlar ile örgüt lehine işlendiği belirtilen Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki bazı suçların da düzenlemeden yararlanabilmesi öngörülüyor.

Teklif gerekçesinde düzenlemenin yalnızca PKK/KCK ve bağlantılı yapıların faaliyetleri kapsamında işlenen suçlarla sınırlı olduğu ifade ediliyor.

Kasten öldürme kapsam dışında

Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu teklif kapsamının dışında bırakılıyor.

Ayrıca 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar da soruşturma, kovuşturma ve infaz ertelemesinden yararlanamayacak.

Soruşturma ve davalara 5 veya 10 yıl erteleme

Teklifin üçüncü maddesine göre, kanun kapsamındaki suçlarda öngörülen cezanın üst sınırı 15 yıl veya daha azsa soruşturma ve kovuşturmalar beş yıl süreyle ertelenecek.

Üst sınırı 15 yıldan fazla olan suçlar ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda erteleme süresi 10 yıl olacak.

Erteleme süresince dava zamanaşımı işlemeyecek; dosyalar ve deliller korunacak. Müsadereye tabi eşya ve mal varlığı değerlerinin tasfiye edilerek Hazineye gelir kaydedilmesi öngörülüyor.

Savcılık veya mahkeme tarafından verilen erteleme kararlarına karşı iki hafta içinde itiraz edilebilecek.

Tutuklama ve adli kontrol kararları yeniden değerlendirilecek

Erteleme kapsamına alınan dosyalarda daha önce verilmiş tutuklama ve adli kontrol kararlarının yetkili mahkemeler tarafından yeniden değerlendirilmesi öngörülüyor.

Şartların oluşması hâlinde bu tedbirler kaldırılabilecek. İstinaf veya temyiz incelemesinde bulunan dosyaların ise bozma kararıyla ilk derece mahkemelerine gönderilmesi düzenleniyor.

Yeni terör suçu işlenirse erteleme kaldırılacak

Erteleme kararları özel bir kayıt sisteminde tutulacak. Bu kayıtlara yalnızca soruşturma veya kovuşturma kapsamında savcı, hâkim ya da mahkeme talebiyle erişilebilecek.

Ertelemeden yararlanan kişinin beş veya 10 yıllık süre içinde yeniden bir terör suçu işlemesi hâlinde karar kaldırılacak; soruşturma ve kovuşturma kaldığı yerden devam edecek.

Süre yeni bir terör suçu işlenmeden tamamlanırsa soruşturma dosyalarında kovuşturmaya yer olmadığı, açılmış davalarda ise düşme kararı verilmesi öngörülüyor.

Kesinleşmiş cezaların infazı da ertelenebilecek

Teklif yalnızca devam eden soruşturma ve davaları değil, kesinleşmiş mahkûmiyet kararlarının infazını da kapsıyor.

Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezası alanların cezalarının infazı beş yıl; 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların infazı ise 10 yıl süreyle ertelenebilecek.

Karar, infaz hâkimi tarafından verilecek. Erteleme süresinde yeni bir terör suçu işlenmesi hâlinde cezanın infazına devam edilecek. Sürenin yeni bir terör suçu işlenmeden tamamlanması durumunda ise cezanın infaz edilmiş sayılması öngörülüyor.

Teklifin genel gerekçesinde düzenlemenin mahkûmiyet kararlarını ortadan kaldıran, suçların hukuki niteliğini değiştiren veya ceza sorumluluğunu doğrudan sona erdiren bir af düzenlemesi olmadığı savunuluyor.

Süreci Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığındaki kurul izleyecek

Kanunun uygulanmasını takip etmek ve kurumlar arasındaki koordinasyonu sağlamak amacıyla Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında özel bir kurul oluşturulacak.

Kurulda;

Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Millî Savunma bakanları, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve MGK Genel Sekreteri yer alacak.

Kurul gerektiğinde alt komisyonlar kurabilecek ve ilgili kamu kurumlarının temsilcilerini toplantılara çağırabilecek. Sekretarya hizmetleri Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yürütülecek.

TBMM İzleme Komisyonu kurulacak

Kurul, örgütün tasfiyesine ilişkin gelişmeleri belirli aralıklarla değerlendirecek ve gerekli görmesi hâlinde idari, adli veya yasal düzenleme talebinde bulunabilecek.

Ertelemeden yararlanan kişilerin mahkûmiyetlerden kaynaklanan bazı hak yoksunluklarının kaldırılması için ilgili yargı mercilerine başvurulması da kurulun yetkileri arasında yer alıyor.

Kurulun çalışmaları hakkında TBMM düzenli olarak bilgilendirilecek. Sürecin Meclis adına izlenmesi amacıyla ayrıca bir TBMM İzleme Komisyonu oluşturulacak.

Silah ve mühimmat kayıt altına alınacak

Kanun kapsamındaki örgüt mensuplarının teslim ettiği veya yerini bildirdiği silah, mühimmat, patlayıcı madde, araç, gereç ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak.

Teslim ve kayıt işlemlerinin ayrıntıları, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ile Millî Savunma Bakanlığı tarafından ortaklaşa belirlenecek.

Başvuru süresi altı ay olacak

Düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin, gerekli MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından altı ay içinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılığına veya kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yazılı olarak başvurması gerekecek.

Kanunun uygulanmasında görev alanlara hukuki güvence

Teklifin en fazla tartışma yaratması beklenen hükümlerinden biri 10’uncu maddede yer alıyor.

Buna göre, kanunun amaçları doğrultusunda verilen görevleri yerine getiren kişiler hakkında bu görevleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluk doğmayacak.

Maddenin gerekçesinde, başta Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu üyeleri olmak üzere süreçte görev yapan kişilere yasal güvence sağlanmasının amaçlandığı belirtiliyor.

Teklifin 11’inci maddesi düzenlemenin yayımlandığı tarihte yürürlüğe girmesini, 12’nci maddesi ise kanun hükümlerinin Cumhurbaşkanı tarafından yürütülmesini öngörüyor.