SGK'da İlave Ücret ve Katılım Payı Uygulamaları Nasıl İşliyor?
Sosyal Güvenlik Kurumu, sağlık hizmetlerinde ilave ücret, katılım payı, acil sağlık hizmetleri, diş tedavileri ve sözleşmeli sağlık hizmeti sunucularına ilişkin uygulama esaslarını araştırdık.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 73’üncü maddesi kapsamında düzenlenen ilave ücret uygulamasına göre, kamu idaresi sağlık hizmeti sunucuları dışındaki vakıf üniversiteleri dahil sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları, belirlenen sağlık hizmetleri bedeline ek olarak ilave ücret alabiliyor. Bu ücretin üst sınırını belirleme yetkisi Cumhurbaşkanı’na ait bulunuyor.
İlave Ücrette Yazılı Onay Zorunluluğu
Sağlık hizmeti sunucularının, verecekleri hizmet öncesinde alacakları ilave ücrete ilişkin hasta veya hasta yakınının yazılı onayını alması gerekiyor. Yazılı onay alınmadan, işlem sonrasında herhangi bir gerekçeyle ilave ücret talep edilemiyor.
Yükseköğretim kurumlarına ait sağlık hizmeti sunucularında, vakıf üniversiteleri hariç olmak üzere, öğretim üyeleri tarafından mesai saatleri dışında bizzat verilen sağlık hizmetleri için belirli sınırlar dahilinde ilave ücret alınabiliyor.
Ancak Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarına ait sağlık tesisleri ile üniversitelere ait ilgili birimlerin birlikte kullanımına ilişkin protokolü bulunan sağlık hizmeti sunucularında öğretim üyeleri tarafından ilave ücret alınamıyor.
Acil Sağlık Hizmetlerinde İlave Ücret Alınamıyor
Acil haller nedeniyle sunulan sağlık hizmetleri için ilave ücret alınamıyor. Hastanın acil servise başvurusundan itibaren 24 saat içinde stabilize edilmesi, ilgili kliniğe yatırılması veya başka bir sağlık hizmeti sunucusuna sevk edilmesiyle acil hal sona ermiş kabul ediliyor.
Acil halin sona ermesinin ardından hastadan ilave ücret alınabilmesi için hasta veya hasta yakınına “Acil Halin Sona Ermesine İlişkin Bilgilendirme Formu” ile yazılı bilgi verilmesi ve imza karşılığı onay alınması gerekiyor.
Acil hal kapsamında sunulan sağlık hizmetleri nedeniyle kişilerden ücret alınması durumunda, genel sağlık sigortalısı olan kişilerin sağlık hizmeti sunucusunun bulunduğu ildeki Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü’ne, diğer kişilerin ise İl Sağlık Müdürlüğü’ne başvurması gerekiyor.
Bazı Kişilerden İlave Ücret Alınmayacak
SGK düzenlemelerine göre, bazı kişi gruplarından hiçbir şekilde ilave ücret alınamıyor. Bu kapsamda şeref aylığı alanlar, 2330 sayılı Kanun kapsamında aylık alanlar, harp malullüğü aylığı alanlar, 3713 sayılı Kanun kapsamında aylık alanlar ve bakmakla yükümlü oldukları kişiler yer alıyor.
Ayrıca ilgili kanunlarda belirtilen olaylar nedeniyle yaralanan kişilerden, tedavileri sonuçlanıncaya veya maluliyetleri kesinleşinceye kadar ilave ücret talep edilemiyor.
İlave Ücret Alınmayacak Sağlık Hizmetleri
Acil haller, yoğun bakım hizmetleri, yanık tedavileri, kanser tedavileri, yenidoğan sağlık hizmetleri, organ, doku ve kök hücre nakilleri, doğumsal anomaliler için yapılan cerrahi işlemler, hemodiyaliz tedavileri ve kardiyovasküler cerrahi işlemler için ilave ücret alınamıyor.
Ayrıca belirli işitsel implant işlemleri ve SUT eki listelerde yer alan bazı sağlık hizmetleri de ilave ücret alınmayacak hizmetler kapsamında bulunuyor.
İstisnai Sağlık Hizmetlerinde Farklı Uygulama
İstisnai sağlık hizmetleri için sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları, SUT eki “İstisnai Sağlık Hizmetleri Listesi”nde yer alan işlemler kapsamında, işlem bedelinin üç katını geçmemek üzere ilave ücret alabiliyor.
Bu uygulamada, işlemin ilgili SUT listelerinde yer almasına göre ücretlendirme yapılabiliyor.
Katılım Payı Alınmayacak Haller Belirlendi
İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle sağlanan sağlık hizmetlerinde, askeri tatbikat ve manevralarda verilen hizmetlerde, afet ve savaş hali nedeniyle sunulan sağlık hizmetlerinde katılım payı alınmıyor.
Ayrıca acil servislerde verilen sağlık hizmetleri, koruyucu sağlık hizmetleri, organ, doku ve kök hücre nakline ilişkin hizmetler, bazı kronik hastalıkların uzmanlık dalındaki ayaktan muayeneleri ve belirli tıbbi malzemeler de katılım payı alınmayacak işlemler arasında yer alıyor.
Şeref aylığı alanlar, vazife malulleri, harp malulleri, korunma ve bakım hizmetlerinden ücretsiz yararlanan kişiler, belirli kanunlar kapsamında aylık alanlar ve bazı öğrenci grupları da katılım payından muaf tutuluyor.
Estetik Amaçlı İşlemler SGK Kapsamında Değil
Estetik amaçlı sağlık hizmetleri, geleneksel, tamamlayıcı ve alternatif tıp uygulamaları ile Sağlık Bakanlığı tarafından izin veya ruhsat verilmeyen sağlık hizmetleri SGK tarafından karşılanmıyor.
Sağlık Bakanlığı tarafından tıbben sağlık hizmeti olduğu kabul edilmeyen uygulamalara ilişkin giderler de Kurum tarafından ödenmiyor.
Diş Tedavilerinde Ödeme Kuralları
Kemik içi implant bedelleri genel olarak SGK tarafından karşılanmıyor. Ancak maksillofasiyal travma, kist ve tümöre bağlı doku kayıpları, bazı dişsizlik vakaları, konjenital diş eksiklikleri ve dudak-damak yarığı gibi doğumsal anomalilere bağlı durumlarda belirli koşullarla ödeme yapılabiliyor.
18 yaşını doldurmamış kişilerin ortodontik diş tedavileri de belirli sağlık kurulu raporu şartlarıyla Kurum tarafından karşılanıyor.
Sözleşmesiz Kurumlardan Alınan Hizmetler Acil Durumlar Dışında Karşılanmıyor
SGK tarafından finansmanı sağlanan sağlık hizmetleri, resmi ve özel sağlık hizmeti sunucularıyla yapılan sözleşmeler kapsamında karşılanıyor.
Kurumla sözleşmesi bulunmayan sağlık hizmeti sunucularından alınan hizmet bedelleri ise acil sağlık hizmetleri dışında SGK tarafından karşılanmıyor.
www.sgk.gov.tr