Öğretmenlik Mesleği Kanun Teklifi'nde neler var?

(ANKARA)- AK Parti'nin TBMM'ye sunduğu Öğretmenlik Mesleği Kanun Teklifi'ne göre, eğitim fakültelerinden mezun ve KPSS'de başarılı olmak öğretmen ataması için yeterli olmayacak. Aday öğretmenler, kurulacak Milli Eğitim Akademisi'nde başarılı olurlarsa sözleşmeli öğretmen olarak atanabilecek. Müfettişlerce yetersiz bulunan kadrolu öğretmenler ile yönetici adayları akademide eğitime alınacak. Eğitimde başarısız olan öğretmenler, başka kadrolara atanacak.

Öğretmenlere karşı işlenen "kasten yaralama, tehdit, hakaret ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarında" cezalar "yarı oranında" artırılacak. Öğrenciler ve okulla ilgili ses ve görüntüleri paylaşan öğretmen ve yöneticilere kınama cezası verilecek.

Anayasa Mahkemesi'nin bazı maddelerini iptal ettiği Öğretmenlik Meslek Kanunu'nu kaldıran Öğretmenlik Mesleği Kanun Teklifi, bugün AK Parti tarafından TBMM Başkanlığı'na sunuldu. Milli Eğitim Akademisi kurulmasını da içeren teklif, 39 madde ve 3 geçici maddeden oluşuyor. Teklif, şu düzenlemeleri öngörüyor:

Milli Eğitim Akademisi kurulacak: Öğretmen adaylarının mesleğe hazırlanması, gelişimi ve kariyer basamaklarında ilerlemeleri için Milli Eğitim Bakanlığı bünyesine bağlı olarak "Milli Eğitim Akademisi" kurulacak. Milli Eğitim Akademisi'nde aday öğretmenler için 3 veya 4 dönemden oluşan 'hazırlık eğitimi' verilecek. Hazırlık eğitimi, teorik ve uygulamalı derslerden oluşacak. Her bir dönem en az 10 en fazla 14 haftadan oluşacak.

Hazırlık eğitimine alınacaklarda aranacak koşullar: Hazırlık eğitimine alınacaklarda Türk vatandaşı olmak; kamu haklarından mahrum bulunmamak; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti, uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma, kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmak, hayâsızca hareketler, müstehcenlik ve fuhuş suçları ile cinsel dokunulmazlığa karşı suçlardan mahkûm olmamak; devlet memurluğundan çıkarılmamış veya bu kanunun 25 inci maddesine göre öğretmenliği sona ermemiş olmak; askerlikle ilgisi bulunmamak, muvazzaf askerlik hizmetini yapmış veya muvazzaf askerlik hizmeti ertelenmiş ya da yedek sınıfa geçirilmiş olmak; öğretmenliğe atanacağı alan için Bakanlıkça belirlenen yükseköğretim programlarından mezun olmak; Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı tarafından yapılan sınavlardan alanlara göre Bakanlıkça belirlenecek sınav puanına sahip olmak, sağlık durumu yönünden öğretmenlik görevini yapmasına engel bir durumu olmamak koşulları aranacak.

Sözleşmeli olarak atanacaklar: Öğretmen adayları hazırlık eğitiminde teorik dersler için en az iki yazılı sınavdan geçecek, "yazılı sınavların ortalaması 60 ve üzeri olanlar" başarılı sayılacak. Uygulama dersleri ise üç aşamalı olacak. Buna göre; birinci değerlendirmenin yüzde 20'si, ikinci değerlendirmenin yüzde 30'u ve üçüncü değerlendirmenin ise yüzde 50'si alınarak belirlenecek ve geçme notunda 70 ve üzerinde puan alanların başarılı sayılacak. Hazırlık eğitiminin sonunda, teorik derslerinden ortalama yüzde 40 uygulamalı derslerin ortalamasından yüzde 60'ının toplamı alınarak atanabilme durumu oluşacak. Hazırlık eğitimini tamamlayarak yapılacak sınavda başarılı olan aday öğretmenler, sözleşmeli öğretmen olarak atanacak. Üç yıllık çalışma süresini tamamlayan sözleşmeli öğretmenler talepleri halinde görev yaptıkları yerde öğretmen kadrolarına atanabilecek.

Uzman öğretmen ve başöğretmenlikte sınav kalkacak: Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen kariyer basamakları ile ilgili hüküm yeniden düzenlendi. Buna göre, öğretmenlik mesleği; öğretmen, uzman öğretmen ve başöğretmen olmak üzere üç kariyer basamağından oluşacak. Öğretmenlerden; öğretmenlikte en az on yıl hizmeti olan, kademe ilerlemesinin durdurulması cezası bulunmayan ve Akademi tarafından uzman öğretmenlik için düzenlenen eğitimi tamamlayanlara uzman öğretmen ünvanı verilecek. 

20 yılın üzerinde çalışması bulunan öğretmenlere başöğretmenlik ünvanı: Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte görevde bulunan öğretmen ve uzman öğretmenler, öğretmenlikte ve/veya uzman öğretmenlikte 20 yıllık çalışma süresini tamamlamaları, kademe ilerleme cezası almamaları ve Akademi'de eğitim almaları koşuluyla (en az 10 yıl hizmeti olma şartı hariç) başöğretmen unvanı için başvuruda bulunabilecek.

Öğretmene şiddet suçlarında cezalar artacak: Öğretmenlere karşı işlenen "kasten yaralama, tehdit, hakaret ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarında" cezalar "yarı oranında" artırılacak. Hapis cezasının ertelenmesi hükümleri uygulanmayacak.

Yetersizliği tespit edilen öğretmenler akademi tarafından eğitime alınacak: Bakanlık müfettişi veya eğitim müfettişi tarafından haklarında yapılan denetim ve inceleme sonucunda öğretmenlik mesleği yeterlikleri çerçevesinde görevini yerine getirmede yetersizliği tespit edilen kadrolu öğretmenler, Akademi tarafından eğitime alınacak. Bunlar, düzenlenen eğitimin tamamlanmasını takip eden eğitim öğretim dönemi içerisinde ilk denetimde görev almayan Bakanlık veya eğitim müfettişlerince yeniden değerlendirmeye alınacak. İkinci değerlendirme sonucunda da yetersizliği tespit edilenler, genel idare hizmetleri sınıfında durumlarına uygun kadrolara atanacak.

Yönetici adayları da akademiye gidecek: Eğitim kurumu müdürü veya müdür yardımcısı olarak ilk defa görevlendirilecek adaylar, Akademi tarafından düzenlenen yönetici yetiştirme programına alınacak. Bu programa katılacak yönetici adayları yazılı ve/veya sözlü sınavlardan 60 ve üzerinde puan alanlar arasından puan üstünlüğüne göre belirlenecek. Yazılı ve sözlü sınavın birlikte yapılması hâlinde başarı puanı, yazılı ve sözlü sınav puanının aritmetik ortalaması alınarak belirlenecek. Yönetici yetiştirme programına alınanlardan bu program sonunda yapılan yazılı sınavda 60 ve üzerinde puan alanlar başarılı sayılacak. Bunlar tercihleri de dikkate alınarak bu fıkraya göre yapılan yazılı sınavda alınan puan üstünlüğüne göre vali onayı ile yönetici olarak görevlendirilecek. Yöneticiler dört ders yılı için görevlendirilir. Yöneticiler aynı eğitim kurumunda aynı ünvanla en fazla sekiz ders yılı görev yapabilecek.

Öğrencilerin görüntülerine paylaşan öğretmen ve yöneticilere ceza: Öğretmen ve yöneticiler hakkında 657 sayılı Kanunun disiplin hükümleri uygulanacak. Ancak öğretmen ve yöneticilerden; öğrencilere ve eğitim süreçlerine ilişkin ses veya görüntüleri ilgili mevzuatında belirlenmiş usuller dışında paylaşanlara kınama; ilgili mevzuatı gereği yapılanlar dışında öğrencilere menfaat karşılığında özel ders veren veya özel ders için yönlendirme yapanlara, öğretmenlik mesleğiyle bağdaşmayacak şekilde öğrencilere olumsuz örnek teşkil edecek söz, davranış, hâl ve hareketlerde bulunanlara, öğrencilerin ders başarılarının değerlendirilmesinde taraflı davrananlara, eğitim öğretim sürecinde Bakanlıkça onaylanan öğretim programının belirlediği amaç ve hedeflere aykırı faaliyet ve uygulamalar yapanlara aylıktan kesme cezası verilecek.

DİLAN KUTLU