İstanbul'da deprem riskine karşı kentsel dönüşümü teşvik etmek amacıyla uygulanan “Yarısı Bizden” kampanyasının süresinin bir yıl uzatılmasına ilişkin karar, 20 Ekim 2026 tarihli ve 33406 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı.
11902 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 22 Şubat 2024 tarihli ve 8189 sayılı kararın ilgili hükmünde yer alan süre 31 Aralık 2027'ye kadar uzatıldı.Süre uzatımı daha önce, 8 Eylül'de kamuoyuna duyurulmuştu. Son düzenlemeyle uzatma kararı Resmî Gazete'de yayımlanarak resmiyet kazandı.
Bakan Kurum'dan dönüşüm çağrısı
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, kararın yayımlanmasının ardından yaptığı açıklamada, İstanbul'daki riskli yapıların dönüştürülmesi gerektiğini belirtti.
Kurum, vatandaşları binalarının riskli yapı tespitini yaptırmaya, hak sahipleri arasında uzlaşmaya ve dönüşüm sürecini başlatmaya çağırdı.
1 milyon 875 bin liralık desteğin tamamı hibe değil
Kampanya kapsamında bina bazlı dönüşümde bir konut için sağlanan finansman desteği üç kalemden oluşuyor:
- 875 bin TL: Geri ödemesiz hibe
- 875 bin TL: Geri ödemeli kredi
- 125 bin TL: Taşınma veya tahliye desteği
Böylece toplam destek 1 milyon 875 bin liraya ulaşıyor.
Ancak bu tutarın tamamı karşılıksız olarak verilmiyor. Özellikle kredi bölümünün geri ödeme yükümlülüğü bulunuyor.Bakanlığın açıkladığı koşullara göre kredi geri ödemeleri yapı ruhsatının alınmasından iki yıl sonra başlıyor. Krediler 10 yıla kadar vadeyle ödenebiliyor. Ödemelerin başladığı ilk yıl faiz uygulanmazken sonraki yıllarda TÜFE oranının yarısı kadar güncelleme yapılıyor.
İş yerleri için de destek sağlanıyor
Kampanya yalnızca konutları kapsamıyor.Hak sahibinin bir iş yeri için 437 bin 500 lira hibe, 437 bin 500 lira kredi ve 125 bin lira taşınma desteği olmak üzere toplam 1 milyon liralık finansman sağlanabiliyor.Birden fazla konutu veya iş yeri bulunan hak sahipleri için ise ek bağımsız bölümlerde farklı kredi koşulları uygulanıyor.
Her riskli binaya otomatik destek verilmiyor
Sürenin uzatılması, İstanbul'daki bütün riskli yapıların herhangi bir işlem yapılmadan kampanyaya kabul edildiği anlamına gelmiyor.Hak sahiplerinin riskli yapı tespiti, uzlaşma, proje ve diğer başvuru koşullarını yerine getirmeleri gerekiyor.Ayrıca toplam dönüşüm maliyetinin açıklanan destek tutarını aşması durumunda aradaki farkın nasıl karşılanacağı da hak sahipleri açısından önem taşıyor.
İstanbul'da kaç bina gerçekten dönüştürüldü?
Kampanya süresinin uzatılması, İstanbul'un deprem güvenliği açısından önem taşısa da uygulamanın başarısı yalnızca sağlanan finansman tutarlarıyla ölçülemiyor.
Kaç riskli yapının tespit edildiği, kaçının yıkılıp yeniden inşa edildiği, tamamlanan bağımsız bölüm sayısı ve vatandaşların üstlendiği ek maliyetler de değerlendirilmesi gereken başlıklar arasında bulunuyor.Özellikle deprem riski yüksek ilçelerde dönüşümün hangi hızda ilerlediği ve dar gelirli hak sahiplerinin finansman koşullarından ne ölçüde yararlanabildiği, uygulamanın kamu yararı açısından izlenmesi gereken temel göstergeler olarak öne çıkıyor.
