Dışişleri Bakanı Fidan: Türkiye olarak Suriye'de sadece İsrail'de değil herhangi bir ülkeyle çatışma niyetimiz yok

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, CNN Türk'te gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Bakan Fidan'ın açıklamaları şu şekilde:

 

"Türkiye olarak Suriye'de sadece İsrail'de değil herhangi bir ülkeyle çatışma niyetimiz yok. Suriye bağımsız bir ülke ve artık yeni bir Suriye ile karşı karşıyayız. Bu Suriye'nin kendi savunma politikasını, kendi dış politikasını, kendi bölgesel işlerini, kendisini dizayn etmesine izin vermek gerekiyor. Niyet okuyucu yaklaşımlarla bir takım ön alıcı tedbirler geliştirmeye çalışmak İsrail'in yaptığı gibi provokatif oluyor. Bizim özellikle bölge ülkeleriyle, Ürdünle, Irak'la, Lübnan'la bir araya gelerek Suriye'nin de dahil olduğu kurduğumuz platform, DEAŞ ile mücadele başta olmak üzere güvenlik sorunlarını mercek altına alan bu platform gerçekten çok işe yarıyor. Bu aslında özgür egemen Suriye'nin kendi istekliliğiyle, bölge ülkeleriyle bir araya gelerek uzun yıllardır kurmaya başladığı ilk ciddi platform.

 

'Suriye ile birçok alanda iş birliğimiz var'

 

Şimdi böyle bir durum varken İsrail'in bölgedeki yayılmacı bir takım emellerini kullanarak Suriye'de provokasyon çıkarmaya çalışması kabul edilebilir bir konu değil. Yani Suriyelilerin buna ortaya koyduğu bir tavır var. Bizim Türkiye olarak tekrar ediyorum, sadece İsrail'le değil, bölgede ilişkin bir ülkeyle Suriye'de çatışma niyetimiz yok. Ama Suriye'nin tekrar Türkiye'nin milli güvenliğini tehdit edecek bir iç karışıklığa, bir operasyona, bir provokasyona maruz kalmasını da izleyemeyiz. Ona da sadece bakmakla yetinmeyiz.

 

İsrail'in şu anda yürüttüğü operasyonlar her zaman söylediğimiz gibi ne Suriye'nin güvenliğine, ne İsrail'in güvenliğine hizmet eder operasyonlar. Bu uzun vadede Ortadoğu'da çok daha fazla istikrarsızlığı, güvensizliğe sebep olur. Dolayısıyla bizim Türkiye olarak ön alıcı, diplomatik ve diğer tedbirlerle bu sorunu daha başlamadan belli bir noktada söndürmemiz gerekiyor.

 

'Trump, Cumhurbaşkanımıza saygı duyuyor'

 

Bizim Suriye'de vatandaş olarak kaybımız yok. 8 Aralık'tan itibaren alt yapı ve üs yapı düzenli orduya ait vuruluyor. Bizim deklare ettiğimiz üs bölgemiz yok. Suriye'ye biraz saygılı olmamız gerekiyor. Onların da değerlendirmeleri duruşları önemli. Trump, Cumhurbaşkanımıza saygı duyuyor. Cumhurbaşkanımızla kendisi arasında özdeşlik kuruyor. Bizim liderimiz Sayın Cumhurbaşkanımızın ortaya koyduğu başarılar, küresel lider oluşu, Trump gibi gerçek liderlik hususunda hassasiyet gösteren biri için örnek oluşturuyor. Cumhurbaşkanımızın da kendisine yönelik teveccühü var.

 

Trump ve Erdoğan ne zaman görüşecek?

 

Liderlerin irade beyan ettiği bir konu. Ne zaman ve nerede olacağını şu an konuşuyoruz. Mümkün olan en kısa zamanda gerçekleşecek.

 

CAATSA yaptırımları

 

Takılmamızın bir gerekçesi vardı. Trump ve Cumhurbaşkanımızın görüşmesinden sonra başlatılan bir hareketin ivme kazandığını düşünüyorum. CAATSA bir kanun. Kanunda bir takım şeyler yapılması gerekebilir. Bu konuda hukukçular çalışıyorlar. ABD'deki yeni yönetim konuyu çalışıyorlar.

 

Bizim F-35 ile ilgili başlamış bir sürecimiz vardı. Şu ana kadar kazanılmış olan hakkımız olan konular var. Belirli firmalarınız burada üretimin parçası olmuş, onlar çıkarılmış. 2. süreç ise devam edecek miyiz, ne kadar devam edeceğiz buna bakılacak. Hava Kuvvetleri'nin bizlerin de katkısı ile oluşturacağı tehdit durumu verisinden sonra Cumhurbaşkanımıza sunulur. CAATSA'ya takılan yatırımlarımız da oluyor. Bazı ana malzemeleri yedek parçaları mühimmatı dışarıdan alınıyor, bunların içinde ABD'de de var.

 

'ABD, Suriye meselesini en baştan ele alıyor'

 

ABD'de yeni yönetim Suriye dosyası gibi konuları yeniden en baştan ele alıyor. Bu konuda onlara fırsat vermek gerekiyor. Ancak bu görüşler oluşturulurken ona göre bazı diplomatik adımların atılması gerekiyor. Bizim bunu yoğun bir şekilde yaptığımızı düşünüyorum. Kamplar var hapishaneler var. Bence PKK'nın ne olacağı meselesi ABD'nin en son derdi. Trump yönetimi bu konuyu değerlendiriyor. Bizim de konuşmalarımız yönlendirmelerimiz temaslarımız devam ediyor.

 

Irak'ta son durum

 

Irak için beklentimiz kafa karışıklığına gidilmeden hassasiyet göstermesi gerekiyor. Sincar'ın temizlenmesi gerekiyor. Bağdat Hükümeti ve Erbil'in sorumluluk alanları farklı olabiliyor. Bazıları bizimle Irak arasındaki konular. Bir de Bağdat ve Erbil arasındaki konular var.

 

Terörsüz Türkiye süreci

 

Her şey kamuoyunun önünde gerçekleşiyor. Çağrı yapıldı, bu çağrıya ne cevap verileceğine bakılıyor. Biz devlet olarak biz hiçbir zaman güvenliğimizi kimsenin alacağı karara bırakmayız. Milletimiz bunu bilsin, bizim askeri faaliyetlerimiz hep bu doğrultuda devam eder. Biz elbette bu meselenin sulh ile çözülmesini isteriz ancak diğer seçeneklere de hazırlıklıyız. Türkiye içeriden bir hamle yaptı, dışarından da hamle yapmaya çalışanlar olacaktır. Örgüt kendini kullandırmaya ne kadar müsaade edecek bunlar ayrı okuma alanları.

 

Gümrük vergileri

 

Bana sorulduğu zaman eski düzen Türkiye'nin de içinde bulunduğu bazı ülkelere zorluk çıkarıyordu, şu an herkese çıkıyor herkes eşit diyerek latife yapıyorum. Bizim ilgili bakanlıklarımız var olan sürecin tanımlanması ve gerekli tedbirlerin alınması için çalışma ve çaba halindeler. ABD'deki market finans kuruluşları var olan süreci nasıl görüyor derseniz onlar da bu değişime hazır değiller. Düzenin bozulacak olması, yenisinin daha iyi olacağına dair bir garanti olmaması endişeyi de beraberinde getiriyor. Dünya ticaretini gümrük vergileri üzerinden bir sisteme gitmesi belli ülkeler için çok iyi, belli ülkeler için çok yıkıcı olabilir. Bence Sayın Trump'ın bu konuda adım değişikliğine gidebileceğini düşünüyorum. Geri ileri adımlar değişebiliyor.

 

Avantaj ve dezavantaj her yere farklı yansıyacak. Ben en realist analizimizi yaptığımız zaman ben umutluyum. Biz her zaman için ne zaman geride kalıyorsunuz. Rakibiniz ileri gittiğinde geri gidiyorsunuz. Ama yanınızdaki adam ABD tarafından geride bırakılınca siz ileri geçmiş oluyorsunuz. Bu belirsizlik düzeni Avrupa'daki rakiplerinizi geriletirse, siz ilerlemiş oluyorsunuz bu denklemde.

 

Çin ve ABD arasındaki ticaret açığı çok büyük, bunu dengelemeye çalışıyorlar. Trump'ın yapmak istediği bu ancak Çin bunu istemiyor."