İngiltere ve Ukrayna'dan savaşta yapay zekâ ortaklığı: 5 milyon cephe görüntüsü AI modellerini eğitecek

İngiltere ile Ukrayna, savunma yapay zekâsı geliştirmek için kapsamlı bir ortaklık kurdu. 24 Ağustos 2026'da Kiev'de imzalanan anlaşmayla İngiltere, Ukrayna'nın yaklaşık 5 milyon etiketlenmiş gerçek savaş alanı görüntüsüne dayanan Avengers AI Labs altyapısına erişen ilk uluslararası ortak olacak.

Yapay zekânın savaş teknolojilerindeki kullanımını daha ileri bir aşamaya taşıyabilecek yeni bir ortaklık İngiltere ile Ukrayna arasında kuruldu.

İngiltere Başbakanı Andy Burnham ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, 24 Ağustos 2026’da Kiev’de İngiltere-Ukrayna Yapay Zekâ Ortaklığı için Ortak Niyet Bildirgesi’ni imzaladı. (GOV.UK)

Ortaklık kapsamında İngiltere, Ukrayna’nın Avengers AI Labs platformuna erişen ilk uluslararası ortak olacak.

5 milyon gerçek savaş alanı karesi

Sistemin en dikkat çekici özelliği kullanılan verinin kaynağı.

Ukrayna Savunma Bakanlığına göre Avengers Labs, savaş alanından toplanmış yaklaşık 5 milyon etiketlenmiş görüntü karesinden oluşan bir veri seti üzerine kurulu. Verilerin büyük bölümü Ukrayna’nın DELTA savaş yönetim ve durumsal farkındalık sisteminden geliyor ve yeni cephe verileriyle sürekli güncelleniyor. (Міністерство оборони України)

Veri setinde;

tanklar,

topçu sistemleri,

hava savunma sistemleri,

piyade,

Shahed tipi insansız hava araçları,

keşif İHA’ları

gibi çok sayıda hedef sınıfı bulunuyor.

İngiliz hükümetine göre veriler, Ukrayna savaş alanındaki binlerce gündüz kamerası ve kızılötesi sensörden elde ediliyor ve yeni yapay zekâ modellerinin eğitilmesinde kullanılıyor. (GOV.UK)

İngiltere ilk yabancı ortak olacak

İngiliz araştırmacılar ve teknoloji şirketleri, ortaklık sayesinde gerçek savaş koşullarında oluşturulan operasyonel verilerden ve AI araçlarından yararlanabilecek.

İngiltere buna karşılık Ukrayna’ya üniversiteleri, araştırmacıları ve teknoloji şirketlerinden oluşan yapay zekâ ekosistemiyle destek verecek.

İki ülke; ortak AI modelleri, güvenli veri ve hesaplama altyapıları, otonom sistemler, AI güvenliği, siber güvenlik ve sentetik veri alanlarında birlikte çalışmayı planlıyor. (GOV.UK)

İlk projeler başladı

Ortaklık yalnızca geleceğe yönelik bir niyet açıklamasıyla sınırlı değil.

İngiltere, Ukrayna verilerinin kullanılacağı bazı pilot projelerin halihazırda başlatıldığını açıkladı. Çalışmalarda İngiliz teknoloji şirketleri Sintela, Mind Foundry ve Skyral da yer alıyor. (GOV.UK)

İlk projelerden biri, yer altındaki fiber optik kabloları dev bir yapay zekâ destekli sensöre dönüştürmeyi amaçlıyor.

Sistem; askeri üslerin çevresindeki hareketleri ve olası tehditleri tespit etmek için kullanılacak. İlk denemenin bir İngiliz savunma tesisinde uygulanması planlanıyor. Teknolojinin ileride havalimanları, cezaevleri, demiryolları ve enerji tesislerinde de kullanılabileceği belirtiliyor. (GOV.UK)

Dronlar için düşük güç tüketimli AI çipleri

İkinci önemli çalışma ise yeni nesil düşük enerji tüketimli yapay zekâ çipleri üzerine.

İngiltere ve Ukrayna bu çiplerin gelecekte dronlar, robotik sistemler ve diğer otonom platformlarda kullanılmasını araştıracak.

Amaç, AI sistemlerinin daha az enerji tüketerek daha uzun süre çalışabilmesi ve klasik bilgi işlem sistemlerinin zorlandığı ortamlarda doğrudan uç cihazlarda karar verebilmesi. (GOV.UK)

Hukuken bağlayıcı bir anlaşma değil

İmzalanan metin teknik olarak bir Ortak Niyet Bildirgesi niteliğinde.

Belgede iki ülkenin hükümetler, savunma sanayisi ve akademi üzerinden ortak çalışma modeli oluşturması öngörülüyor. Ancak bildirgede açık şekilde belgenin taraflar açısından hukuken bağlayıcı yükümlülükler oluşturmadığı belirtiliyor. (GOV.UK)

Ortaklık aynı zamanda İngiltere ile Ukrayna arasındaki 100 Yıllık Ortaklık çerçevesinin bir parçası olarak yürütülecek. (GOV.UK)

Savunma yapay zekâsında yeni dönem

Gelişmenin en önemli taraflarından biri, askeri yapay zekâ modellerinin yalnızca laboratuvar ortamında hazırlanmış veya sentetik verilerle değil, devam eden bir savaşta gerçek sensörlerden toplanmış ve etiketlenmiş milyonlarca görüntüyle geliştirilebilmesi.

Bu yaklaşım; hedef tespiti, insansız sistemler, elektronik harp, üs güvenliği ve otonom karar sistemlerinde modellerin gerçek savaş koşullarına daha hızlı uyarlanmasını sağlayabilir.

Türkiye gibi İHA, otonom sistemler, elektronik harp ve savunma yapay zekâsına önemli yatırımlar yapan ülkeler açısından da gerçek operasyon verisinin AI geliştirme sürecine sistematik biçimde dahil edilmesi dikkatle takip edilecek bir model oluşturuyor.

Anlaşma tarihi: 24 Ağustos 2026