DeepSeek ve Huawei'den Nvidia'ya karşı kritik ortaklık: Çin kendi "CUDA" ekosistemini kuruyor

Çinli yapay zekâ şirketi DeepSeek ile Huawei, Huawei'nin Ascend yapay zekâ işlemcileri için yeni programlama araçları geliştirmek üzere işbirliğine gitti. DeepSeek, Nvidia'nın CUDA ekosistemine bağımlılığı azaltmayı hedefleyen hesaplama ve iletişim altyapısının bazı bölümlerini açık kaynak olarak yayımlıyor. İşbirliğinde öne çıkan teknolojilerden TileLang ise AI çipleri için yüksek performanslı yazılım geliştirmeyi kolaylaştırmayı amaçlıyor.

Yapay zekâ yarışının en kritik cephelerinden biri artık yalnızca hangi şirketin daha güçlü modeli geliştirdiği değil, bu modellerin hangi çiplerde ve hangi yazılım altyapısıyla çalıştırıldığı.

Çin, bu alanda Nvidia'ya ve şirketin yıllardır geliştirdiği CUDA ekosistemine bağımlılığını azaltmak için önemli bir adım daha attı.

DeepSeek ile Huawei, Huawei'nin Ascend serisi yapay zekâ işlemcilerinin daha kolay ve verimli biçimde programlanmasını sağlayacak yazılım araçları geliştirmek üzere işbirliğine gitti.

İşbirliği kapsamında DeepSeek, Ascend platformunda kullanılabilecek hesaplama ve iletişim kütüphaneleri dahil olmak üzere AI programlama altyapısının bazı bölümlerini açık kaynak olarak yayımlıyor.

Bu çalışmaların uzun vadeli hedeflerinden biri, geliştiricilerin Nvidia donanımı ve CUDA yazılım ekosistemine bağımlı kalmadan yüksek performanslı yapay zekâ uygulamaları geliştirebilmesini sağlayacak alternatif bir yazılım altyapısı oluşturmak.

CUDA neden bu kadar önemli?

Nvidia'nın yapay zekâ sektöründeki gücü yalnızca ürettiği GPU'lardan kaynaklanmıyor.

Şirketin yaklaşık yirmi yıldır geliştirdiği CUDA platformu; geliştiricilerin Nvidia GPU'larının paralel hesaplama kapasitesinden yararlanmasını sağlıyor ve bugün yapay zekâ dünyasında kullanılan çok sayıda framework, kütüphane ve yüksek performanslı kernel CUDA ekosistemi etrafında şekillenmiş durumda.

Bu nedenle Nvidia'ya rakip bir AI işlemcisi geliştirmek tek başına yeterli değil.

Alternatif donanım üreticilerinin aynı zamanda derleyiciler, programlama araçları, kernel kütüphaneleri, iletişim sistemleri, hata ayıklama araçları ve geliştirici desteğinden oluşan kapsamlı bir yazılım ekosistemi kurması gerekiyor.

DeepSeek-Huawei işbirliğinin stratejik önemi de bu noktada ortaya çıkıyor.

TileLang: Düşük seviyeli çip programlamasını kolaylaştırıyor

İşbirliği çevresinde öne çıkan açık kaynak teknolojilerden biri TileLang.

TileLang, GPU ve diğer yapay zekâ hızlandırıcıları için yüksek performanslı hesaplama kernel'larının daha üst seviyeli ve Python benzeri bir sözdizimiyle geliştirilmesini sağlayan açık kaynaklı bir programlama altyapısı.

Sistem, geliştiricilerin karmaşık düşük seviyeli donanım koduyla daha az uğraşarak matris çarpımı, attention ve benzeri yoğun hesaplama operasyonlarını optimize edebilmesini amaçlıyor.

TileLang yalnızca Huawei donanımına özgü bir teknoloji değil. Nvidia CUDA, AMD ROCm, Apple Metal ve farklı hızlandırıcı mimarileri için destek geliştirilirken, TileLang-Ascend projesi Huawei'nin Ascend NPU'larına özel optimizasyonlar sağlıyor.

TileLang-Ascend tarafında Ascend C ve Ascend NPU IR gibi farklı kod üretim yolları destekleniyor. Projede ayrıca DeepSeek modellerine yönelik optimize edilmiş kernel'lar da bulunuyor.

Bu yaklaşım, Çin açısından yalnızca yeni bir AI çipi üretmenin ötesine geçerek kendi geliştirici ve yazılım ekosistemini oluşturma stratejisinin önemli parçalarından biri olabilir.

Huawei yeni Ascend işlemcilerine hazırlanıyor

İşbirliği, Huawei'nin yeni nesil yapay zekâ donanım stratejisinin hızlandığı bir dönemde gerçekleşiyor.

Huawei, Ascend ailesinin yeni işlemcilerinin yanı sıra çok sayıda AI hızlandırıcısını tek bir büyük hesaplama sistemi gibi çalıştıran “supernode” mimarileri üzerinde çalışıyor.

DeepSeek ve Huawei arasındaki çalışmalar kapsamında gündeme gelen çözümlerden biri de 128 Ascend 950 işlemcisini birlikte kullanan bir supernode sistemi.

Bu tür sistemlerde çok sayıda hızlandırıcının yüksek hızlı bağlantılar üzerinden birlikte çalıştırılması, tek bir çipin performansından ziyade sistem genelindeki hesaplama kapasitesinin artırılmasını sağlıyor.

Bu yaklaşım, Çin'in tek tek işlemcilerde karşılaştığı teknolojik ve üretim sınırlamalarını büyük ölçekli sistem mimarileri, hızlı bağlantılar ve yazılım optimizasyonlarıyla kısmen telafi etme stratejisinin önemli parçalarından biri olarak görülüyor.

Nvidia için rekabet artık yalnızca çip tarafında değil

ABD'nin gelişmiş yapay zekâ işlemcilerinin Çin'e satışına yönelik kısıtlamaları, Huawei ve diğer Çinli teknoloji şirketlerinin yerli donanım ve yazılım geliştirme çalışmalarını hızlandırdı.

DeepSeek-Huawei işbirliğinin başarılı olması halinde Nvidia açısından rekabet yalnızca yeni bir AI işlemcisi üreticisinden gelmeyebilir.

Asıl uzun vadeli rekabet; derleyiciler, kernel kütüphaneleri, iletişim altyapıları ve geliştirici araçlarından oluşan alternatif bir AI yazılım ekosisteminin ortaya çıkmasıyla başlayabilir.

Bununla birlikte CUDA'nın yaklaşık yirmi yılda oluşturduğu geliştirici tabanı, yazılım uyumluluğu, araç desteği ve optimize edilmiş kütüphane ekosistemi son derece geniş.

Bu nedenle Çin'in geliştirdiği yeni altyapının CUDA'ya kısa vadede doğrudan rakip olup olamayacağı henüz belli değil.

Ancak DeepSeek ile Huawei arasındaki yeni işbirliği, yapay zekâ rekabetinin giderek “hangi şirket daha güçlü çipi üretiyor?” sorusundan “hangi ülke kendi çip, yazılım ve geliştirici ekosistemini kurabiliyor?” sorusuna doğru kaydığını gösteriyor.