Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve bütçe Komisyonunda, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının 2027 yılı bütçesi görüşüldü.
AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında gerçekleştirilen toplantıda Bakan Mahinur Özdemir Göktaş, sosyal yardım politikaları, aile destekleri, çocuk bakım hizmetleri, kadınlara yönelik çalışmalar ve yaşlı bakım hizmetlerine ilişkin açıklamalarda bulundu.Bakanlığın 2027 yılı bütçe teklifinin 677 milyar 303 milyon 514 bin lira olduğunu belirten Göktaş, kaynakların büyük bölümünün sosyal destek ve transfer harcamalarına ayrıldığını söyledi.
Bütçede 505 milyar liralık cari transfer ödeneği
Göktaş'ın açıkladığı bütçe teklifine göre 2027 yılı için 505 milyar 270 milyon lira cari transferlere, 107 milyar 980 milyon lira personel giderlerine, 36 milyar 924 milyon lira mal ve hizmet alımlarına ayrıldı.
Sosyal güvenlik prim giderleri için 17 milyar 62 milyon lira, sermaye giderleri için ise 10 milyar 65 milyon lira ödenek öngörüldü.Göktaş, 2025 yılı kesin hesabı kapsamında 407 milyar 728 milyon liralık ödenek kullanıldığını ve Sayıştay denetiminde mali bulguya rastlanmadığını ifade etti.
Göktaş: Bütçenin yüzde 51,9'u kadınlara ayrıldı
Bakan Göktaş, 2027 bütçesinde kadınların güçlenmesine yönelik ödeneğin yüzde 73 artırılarak 11 milyar liraya yükseltildiğini açıkladı.Evde bakım yardımı, çocuklara yönelik sosyal destekler, koruyucu aile hizmetleri, doğum yardımları, eşi vefat eden kadınlara yönelik destekler ve diğer programlar birlikte değerlendirildiğinde kadınlar için ayrılan toplam kaynağın 351 milyar 570 milyon liraya ulaştığını söyledi.Göktaş, bu tutarın Bakanlık bütçesinin yüzde 51,9'una karşılık geldiğini belirtti.Ancak Bakanlığın kadınların güçlenmesine doğrudan ayırdığı 11 milyar liralık ödenek ile kadınların da yararlanabildiği geniş kapsamlı sosyal destekler üzerinden hesaplanan 351,57 milyar liralık tutar farklı bütçe tanımlarını ifade ediyor.
Muhalefetten kadınlara ayrılan kaynaklara eleştiri
Yeni Parti Osmaniye Milletvekili Asu Kaya, kadınların güçlendirilmesine ayrılan kaynağın yetersiz olduğunu savundu.Kadına yönelik şiddetle mücadeleye ayrılan imkânları sorgulayan Kaya, kadınların ekonomik bağımsızlıklarının güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.
CHP Ankara Milletvekili Semra Dinçer ise kadın konukevlerinin sayısının artırılmasına yönelik hedefleri yetersiz buldu.Şiddete maruz kalan kadınların barınma, hukuki yardım, psikolojik destek ve ekonomik bağımsızlık ihtiyaçlarının birlikte ele alınması gerektiğini ifade eden Dinçer, elektronik kelepçe uygulamasının kapsamına ilişkin de soru yöneltti.
AK Parti Denizli Milletvekili Nilgün Ök ise Türkiye'nin İstanbul Sözleşmesi'nden ayrılmasına yönelik eleştirilere yanıt vererek 6284 sayılı Kanun ve mevcut koruma mekanizmalarının önemini vurguladı.
Kreşler için 2027'de teşvik paketi açıklanacak
Bakan Göktaş, çalışan ailelerin çocuk bakım hizmetlerine erişimini artırmak amacıyla 2027 yılında kamu ve özel sektör eliyle kreşlerin yaygınlaştırılmasına yönelik ilk kez bir teşvik paketinin devreye alınacağını açıkladı.Bakanlığın denetimindeki 2 bin 291 çocuk bakım kuruluşundan 76 bin 422 çocuğun yararlandığını belirten Göktaş, Aile Destek Merkezleri ve Sosyal Dayanışma Merkezlerinde 697 kreş ve oyun odası açıldığını bildirdi.
DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Halide Türkoğlu ise her mahallede ücretsiz ve erişilebilir kamusal kreş açılması gerektiğini savundu.Türkoğlu, çocuk bakımının yalnızca ailelerin sorumluluğuna bırakılmaması, işverenlerin ve kamunun da bakım giderlerine katkıda bulunması gerektiğini söyledi.
Evlilik kredisi ve gençlerin geçim koşulları gündemde
Bakan Göktaş, Aile ve Gençlik Fonu kapsamında 18-25 yaş aralığındaki çiftlere 250 bin liraya, 26-29 yaş aralığındaki çiftlere ise 200 bin liraya kadar destek sağlandığını açıkladı.CHP'li Semra Dinçer, gençlerin konut, kira, gıda ve çocuk bakım giderleri nedeniyle aile kurmakta zorlandığını belirterek ekonomik koşullara dikkat çekti.
İYİ Parti Tekirdağ Milletvekili Selcan Taşcı da doğum ve evlilik desteklerinin tek başına yeterli olmayacağını, ailelerin gelir güvencesinin ve istihdam imkânlarının artırılması gerektiğini savundu.
Yeni Yol Partisi Denizli Milletvekili Sema Silkin Ün ise evlilik kredisi programında belirlenen hedeflerin ülkedeki evlilik sayısı karşısında sınırlı kaldığını ifade etti.
MHP'den üç yıl kira desteği önerisi
MHP Konya Milletvekili Mustafa Kalaycı, doğurganlık hızındaki düşüşe dikkat çekerek evlenmek ve çocuk sahibi olmak isteyen çiftlerin ekonomik engellerinin azaltılması gerektiğini söyledi.Kalaycı, yeni evlenecek çiftlere uzun vadeli faizsiz finansman ve en az üç yıl kira desteği verilmesini önerdi.Ayrıca üç ve daha fazla çocuk sahibi ailelere gelir vergisi muafiyeti, ilk araç alımında ÖTV indirimi ve temel çocuk bakım ürünlerinde vergi yükünün azaltılması yönünde önerilerde bulundu.Bu taleplerin milletvekili önerisi niteliğinde olduğu, kabul edilmiş yeni düzenlemeler olmadığı belirtildi.
Evde bakım yardımından yaklaşık 493 bin aile yararlanıyor
Bakan Göktaş, Evde Bakım Yardımı kapsamında 492 bin 572 aileye aylık 15 bin 755 lira destek verildiğini açıkladı.2026 yılında evde bakım hizmetleri kapsamında yaklaşık 66 milyar liralık ödeme gerçekleştirildiğini bildiren Göktaş, 2027'de sekiz yeni huzurevinin hizmete açılmasının hedeflendiğini söyledi.Sosyal ve Ekonomik Destek programıyla 199 bin 899 çocuğun ailesi yanında desteklendiğini, 11 bin 72 çocuğun ise koruyucu aile hizmetinden yararlandığını belirtti.Muhalefet milletvekilleri, sosyal yardımların enflasyon karşısındaki alım gücüne, bakım hizmetlerinin yaygınlaştırılmasına ve desteklerin ihtiyaç sahiplerine ulaşmasına ilişkin eleştiriler yöneltti.
Sosyal yardımların yeterliliği ve bütçe şeffaflığı tartışıldı
Yeni Parti İstanbul Milletvekili Özgür Karabat, sosyal yardımların enflasyon ve açlık sınırı dikkate alınarak düzenlenmesini istedi.Yaşlı ve engelli aylıklarının asgari ücretle ilişkilendirilmesi gerektiğini savunan Karabat, elektrik tüketim desteklerine ilişkin bütçe hedeflerini de eleştirdi.
DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Adalet Kaya ise sosyal yardım programlarına ayrılan kaynakların kalemler bazında daha şeffaf açıklanması gerektiğini ifade etti.
İYİ Parti Samsun Milletvekili Erhan Usta, aile ve nüfus politikalarının uzun vadeli ve somut hedeflerle desteklenmesi gerektiğini savunurken MHP Adana Milletvekili Ayşe Sibel Ersoy, doğurganlık hızındaki düşüşün yalnızca nüfus artışı üzerinden değil, ekonomik koşullar ve aile kurmanın maliyetiyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.Komisyondaki görüşmelerde, sosyal yardım politikalarının yanı sıra kadınların güvenliği, gençlerin ekonomik koşulları, çocuk bakım hizmetleri ve yaşlı nüfusun ihtiyaçları öne çıktı.
