Adalar'dan 'Sıfır Atık' Projesi

Haber: Oktay YILDIRIM - Kamera: Belçim KILIÇKIRAN

İBB’ye bağlı İSTAÇ ve İBB Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı Adalar Belediyesi ile iş birliğinde hayata geçirilen, atıkların türlerine göre ayrıştırılarak toplanmasını ve dijital olarak takip edilmesini hedefleyen “Geleceğe Dönüş İstanbul” projesinin tanıtım etkinliği, Büyükada Atatürk Meydanı’nda gerçekleştirildi. Geleceğe Dönüş İstanbul Projesi kapsamında Türkiye’de ilk kez bir ilçenin tamamında uygulamaya alınıyor. Atıkların kaynağında ayrıştırılmasını esas alan kapsamlı bir sıfır atık uygulaması olarak Adalar’da başlatılıyor. Büyükada’da bugün gerçekleştirilen Geleceğe Dönüş İstanbul Projesi Tanıtım Programı’na İBB Başkanvekili Nuri Aslan ile Adalar Belediye Başkanı Ali Ercan Akpolat da katıldı. Adalılarla bir araya gelen Aslan, şunları söyledi:  

“Aldığımız her karar, attığımız her adım; çocuklarımızın ve yarınlarımızın hayatına yazılan bir satırdır”

“Bu projenin adına özellikle 'Geleceğe Dönüş' dedik. Bizim asıl sorumluluğumuz yalnızca bugünü yönetmekten ibaret değil. Bizler bayrağına, milletine, toprağına, kadim Anadolu topraklarına sahip çıkan bir kültürden geliyoruz. Dün de bizimdi, bugün de bizim, yarın da bizim. Bu nedenle yüzümüzü geleceğe döndük ve geleceğe bakıyoruz. Bizim asıl sorumluluğumuz, bu vatanın her ferdine, her karış toprağına hizmet etmektir. Dünyaya, kentlerimize ve çocuklarımıza nasıl bir gelecek bırakacağımızın sorumluluğunu taşıyoruz. Bugün aldığımız her karar, attığımız her adım; çocuklarımızın ve yarınlarımızın hayatına yazılan bir satırdır.

“Biz rant için değil, halk için çalıştık”

Büyükada’da ambalaj atıkları ayrı toplanacak, akıllı atık toplama ve dijital takip sistemine geçilecektir. İstanbul’da bir ilk olan bu tam ayrıştırma modeli buradan başlayarak tüm kente yayılacaktır. Adalar, İstanbul’un gözbebeğidir. Tarihiyle, doğasıyla, kültürüyle korunması gereken bir mirastır. Taş Mektep bunun en güzel örneklerinden biridir. Yıllarca kaderine terk edilen bu yapı, İstanbul’un parasıyla yeniden İstanbul’a kazandırılmıştır. Bugün hem eğitim hem kültür hem de sanat alanı olarak hizmet vermektedir. Biz rant için değil, halk için çalıştık. Doğayla uyumlu, insan odaklı kentler kuracağız. Bu mücadeleden korkmuyoruz. Çünkü biz bu ülkeye, bu bayrağa, bu millete hizmet etmeye yeminliyiz”

“İstanbul için bir model olacak” diyen İBB Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı Prof. Dr. Ayşen Erdinçler ise konuşmasında şunları söyledi:

Prof. Dr. Ayşen Erdinçler: “İstanbul için bir model olacak”

“Bu projemizi bir yıl önce kısmi olarak başlattık. Gıda işletmelerinden Büyükadamız da özel pilot bir bölge ayrı topladık. Burada organik atıklar yemek ve gıda atıkları içeriyordu. Bunları ana karaya taşıyarak Şile Kömürcü Oda’da Biyometanizasyon ünitelerimizde geri kazandık. Enerji ürettik, konpost ürettik. Bu da sıfır atık prensibine uyan bir yapıydı. Bugün artık Büyükada’da ambalaj atıklarını da ayrı toplamak istiyoruz. Bu da sıfır atık prensibinde hem evsel atıkları hem de dal budak bahçe atıklarını hem de hacimli atıkları ayrı toplayıp geri kazanmak tamamen sıfır atık prensibine uygun yönetim sağlayarak bu atıkların geri dönüşümüne uygun olmasını ve döngüsel ekonomiye kazandırılmasını hedefliyor. Yenilikçi teknolojilerden yararlandık ve akıllı atık toplama sisteminin yazılımını tamamladık. Böylece uygulayacağımız sıfır atık projesini hem haneler hem de kurum ve kuruluşlar da ne kadar yapılacağını dönüşümün ne kadar oranda sağlandığını dijital olarak takip edebiliyor olacağız. Adalar’ın doğal yapısını korumak için çok stratejik bir plan olarak ‘Sıfır Atık’ projesini hazırladık. Bu proje bizler için çok önemli. Çünkü İstanbul için de bir model olacak. Önce Adalar’dan başlayacak. Sonra tüm İstanbul’a yayacağımız bir proje olduğunda ise İstanbul’da emisyon değerlerini azaltmasına çok ciddi katkı sağlayacak bir proje olacaktır”

Adalar Belediye Başkanı Ali Ercan Akpolat: “Proje Türkiye genelinde örnek teşkil edecek”

Adalar Belediye Başkanı Ali Ercan Akpolat, atık yönetimi konusunda hayata geçirdikleri yeni uygulamanın, çevre bilinci yüksek bir dönüşümün başlangıcı olduğunu ve projenin Türkiye genelinde örnek teşkil edeceğini belirtti. “Adalar, eşsiz doğası, zengin tarihi ve kültürel dokusuyla korunması gereken nadide bir mirastır. Bu coğrafya yalnızca bugünün değil, gelecek kuşakların da ortak değeridir. Büyükşehir Belediyemizle birlikte attığımız her adım, doğaya uyumlu, Adalar’ın dokusuna saygılı ve Adalıların hassasiyetini gözeten çözümler üretmeye dayanıyor" diyen Akpolat, konuşmasında tutuklu CHP'nin Cumhurbaşkanı Adayı İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’na teşekkür etti.

Akpolat, İmamoğlu’nun Adalar’a yönelik vizyonunun hayata geçirilen projelerin temelini oluşturduğunu belirterek, Adalar’ın İstanbul’da hak ettiği yere onun döneminde kavuştuğunu şu sözlerle ifade etti:

“Adalar İstanbul’un nefesidir, diyerek ortaya koyduğu vizyon, bugün bizi bu noktaya getiren en büyük motivasyondur. Adalar’a duyduğu sevgi ve çevre konusundaki hassasiyeti, bu projenin her aşamasına ilham olmuştur. Adalar, Ekrem Başkan’la birlikte İstanbul’da hak ettiği yeri aldı ve almaya devam edecek. Haksız ve hukuksuz bir şekilde tutulan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Ekrem İmamoğlu’na buradan bir kez daha teşekkür ediyor; dayanışma ve saygılarımı iletiyorum. Adalet tecelli edecek, Ekrem Başkan o zindanlardan çıkacak ve her şey çok güzel olacak" 

“Proje nasıl işliyor”

Konuya ilişkin yapılan açıklamaya göre, İBB, sürdürülebilir, temiz bir İstanbul için çalışmaya devam ediyor. Başlatılan proje ile İstanbul’da ilk entegre dijital takip sistemiyle bölgede 111 işletmenin organik ve ambalaj atıkları kaynağında ayrıştırılıyor. Toplanan atıklar ana karaya taşınarak geri dönüşüme katkı sağlıyor. Atıklardan sanat üretiliyor, Adalar’ın doğası korunuyor. Proje kapsamında Adalar genelinde; evsel atıklar, ambalaj atıkları ve organik atıklar ayrı toplanacak, tüm süreçler dijital sistemler üzerinden izlenecek. Uygulama ile atık yönetiminde çevreye duyarlı, sürdürülebilir ve izlenebilir bir yapı oluşturulması hedefleniyor. Yaklaşık bir yıldır Büyükada’da pilot olarak sürdürülen organik atıkların ayrı toplanması uygulaması, proje kapsamında genişletilerek tüm atık türlerini kapsayacak şekilde yaygınlaştırılıyor. Aralık 2025 itibarıyla Büyükada’da ambalaj atıklarının da ayrı toplanmasına başlanacak, ardından uygulama diğer adalara kademeli olarak yayılacak.

“Akıllı atık toplama sistemi ile dijital takip”

İBB tarafından geliştirilen ve SAP ile entegre çalışan Akıllı Atık Toplama Sistemi sayesinde her atık üreticisi için tanımlanan QR kodlar aracılığıyla; atığın ne zaman, kim tarafından, ne kadar miktarda, hangi adresten toplandığı anlık ve dijital olarak izlenebiliyor olacak. Bu proje ile birlikte ambalaj atıklarının hanelerden ayrı toplanması kapsamında, Büyükada’daki tüm binalar barkodlanmış olup, toplama süreci başladığında akıllı atık toplama sistemine dâhil edilecek. Adalar’da hayata geçirilen sıfır atık uygulaması yalnızca yerel bir çalışma değil; dijital altyapısı, izlenebilirliği ve bütüncül yaklaşımıyla Türkiye genelinde yaygınlaştırılabilecek bir çevre ve atık yönetimi modeli sunuyor. Proje ile atıkların kaynağında ayrıştırılması, geri kazanım oranlarının artırılması, karbon ayak izinin azaltılması ve İstanbul’un sürdürülebilir çevre vizyonunun güçlendirilmesi hedefleniyor.