Turhan Çömez'den köprü ve otoyol özelleştirmesine tepki: "Alacakları para 12 günlük faize ancak yetecek"

İYİ Parti Grup Başkanvekili ve Balıkesir Milletvekili Turhan Çömez, 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü ile çok sayıda otoyol ve çevre yolunu kapsayan özelleştirme kararına sert tepki gösterdi.

Cumhurbaşkanı Kararı ile Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen köprü ve otoyollar için 30 yıllık özelleştirme sürecinin önü açıldı. Kararda mülkiyet devri hariç tutulurken işletme hakkının verilmesi, kiralama, gelir ortaklığı ve benzeri yöntemlerin uygulanabilmesine imkân tanındı.

Özelleştirme işlemlerinin 31 Aralık 2031’e kadar tamamlanması öngörülüyor.

Çömez, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada süreci aylar önce gündeme getirdiklerini belirterek, “Nihayet dün gece Resmî Gazete’de ilan ettiler” dedi.

“Alacakları para sadece 12 günlük faize yetecek”

Çömez’in açıklamasında en dikkat çeken bölüm, özelleştirmeden sağlanabilecek gelir ile kamunun faiz giderleri arasında yaptığı karşılaştırma oldu.

İktidarın uzun yıllardır kamu varlıklarını özelleştirdiğini savunan Çömez, köprü ve otoyollardan elde edilecek gelir için şu ifadeyi kullandı:

“Alacakları para ile sadece devasa borcun 12 günlük faizini ödeyecekler.”

Çömez daha önce de 2026 yılı için öngörülen 185 milyar liralık özelleştirme gelir hedefi ile ocak ayındaki yaklaşık 453 milyar liralık faiz giderini karşılaştırmış ve bu tutarın yaklaşık 12 günlük faiz ödemesine denk geldiğini ileri sürmüştü.

Ancak yeni köprü ve otoyol sürecinde ihale henüz yapılmadı ve varlıkların hangi bedelle işletme hakkı devrine konu olacağı açıklanmadı. Bu nedenle Çömez’in “12 günlük faiz” değerlendirmesi, kesinleşmiş ihale gelirine değil kendi ekonomik hesabına ve daha önce açıklanan özelleştirme hedeflerine dayanıyor.

“Batan geminin malları sanki”

Çömez, açıklamasında iktidarın özelleştirme politikasını da hedef aldı.

Cumhuriyet döneminde vatandaşların vergileriyle yapılan ve gelir üreten kamu varlıklarının özelleştirildiğini savunan Çömez, son karar için “Batan geminin malları sanki” değerlendirmesinde bulundu.

İktidarın görev süresi boyunca vatandaşlardan yaklaşık 3,5 trilyon dolar vergi topladığını ileri süren Çömez, kamu borcu ve faiz giderlerindeki artışı da eleştirdi.

Çömez, “Giderayak elde avuçta ne var ne yoksa satıyorlar” diyerek köprü ve otoyolların işletme hakkının özel şirketlere bırakılmasına karşı çıktı.

Geçiş ücretlerinin artacağını savundu

Çömez ayrıca işletme hakkını devralacak şirketlerin yabancı veya yabancı ortaklı olabileceğini öne sürerek özelleştirme sonrasında geçiş ücretlerinin artacağını savundu.

“Boğaz köprülerine, otoyollara, çevre yollarına zam üstüne zam yapacaklar” diyen Çömez, maliyetin sonunda vatandaşlara yansıyacağını ileri sürdü.

Bu konuda henüz alınmış bir geçiş ücreti artışı kararı bulunmuyor.

Özelleştirme İdaresi Başkanlığı da tartışmaların ardından yaptığı açıklamada, ücretsiz yolların ücretli hale getirilmesi veya mevcut geçiş ücretlerine ilave zam yapılmasına ilişkin alınmış bir karar olmadığını bildirdi.

Özelleştirme İdaresi: “Satış değil, işletme hakkı devri”

Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, kamuoyundaki “köprüler ve otoyollar satılıyor” tartışmalarına ilişkin açıklamasında mülkiyetin devredilmeyeceğini vurguladı.

İdare, değerlendirilen modelin kamu varlıklarının satışını değil, mülkiyet devlette kalmak şartıyla işletme hakkının belirli süreyle özel sektöre devredilmesini esas aldığını açıkladı.

Ayrıca Resmî Gazete’de yayımlanan kararın doğrudan ihaleye çıkıldığı anlamına gelmediğini, teknik, hukuki ve mali hazırlıkların sürdüğünü belirtti.

İhale şartları, hangi köprü ve otoyolların aynı paket içinde değerlendirileceği, işletme hakkının bedeli ve geçiş ücretlerinin gelecekte hangi yöntemle belirleneceği henüz açıklanmış değil.

Özelleştirme İdaresi, sürecin amacının hizmet kalitesini yükseltmek, bakım ve yatırımları hızlandırmak ve işletme verimliliğini artırmak olduğunu savunuyor.

Çömez ise hükümetin bu yaklaşımına karşı çıkarak kamu tarafından gelir üreten altyapının uzun süreli işletme hakkının devredilmesinin kamu yararına olmadığını savunuyor.

Köprü ve otoyolların 30 yıllık işletme hakkının hangi bedelle ve hangi şartlarla devredileceği, tartışmanın bundan sonraki en önemli başlığı olacak.