Raporda, mevcut lise sisteminin öğrencilerin ilgi, yetenek, öğrenme biçimi ve sosyoekonomik koşullarını yeterince dikkate almadığı ifade edildi.
“Tek Tip Eğitim Motivasyon Kaybına Yol Açıyor”
Raporda, zorunlu lise eğitiminin bazı öğrenci gruplarında motivasyon kaybı, devamsızlık, disiplin sorunları, akademik başarısızlık ve okuldan uzaklaşma gibi sonuçlara yol açtığı belirtildi.Öğrencilerin farklı ihtiyaçlarının dikkate alınmadan aynı akademik modele tabi tutulmasının, hem öğrencileri hem de öğretmenleri olumsuz etkilediği kaydedildi.
Açık Öğretime Yönelim Sistemdeki Kopuşu Gösteriyor
Açık öğretim liselerine yönelimin artmasının, öğrencilerin örgün eğitim sistemiyle bağ kurmakta zorlandığını gösterdiği ifade edilen raporda, 2022-2023 döneminde açık öğretim liselerine kayıtlı öğrenci sayısının yaklaşık 1,8 milyona ulaşmasının önemli bir kırılma noktası olduğu belirtildi.Raporda, bu eğilimin okul aidiyetinin zayıfladığını ve zorunlu eğitim ile öğrenci beklentileri arasında uyumsuzluk oluştuğunu gösterdiği kaydedildi.
Okul Türleri Arasındaki Ayrışmaya Dikkat Çekildi
Raporda, merkezi sınavla öğrenci alan okullar ile yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar arasında belirgin farklar oluştuğu belirtildi.Fen liseleri, sosyal bilimler liseleri ve bazı proje okullarında akademik başarısı yüksek öğrencilerin yoğunlaştığı, bu okullarda fiziki imkânların ve üniversite başarısının daha güçlü olduğu ifade edildi.Yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullarda ise akademik başarı düzeyinin daha heterojen olduğu, motivasyon kaybı ve gelecek kaygısının daha yaygın görüldüğü belirtildi. Bu ayrışmanın eğitimde fırsat eşitsizliğini artırdığı vurgulandı.
Mesleki Eğitimde Sektörle Uyum Sorunu
Mesleki ve teknik eğitimin erken yaşta iş deneyimi sunduğu ve bazı alanlarda istihdam ürettiği belirtilen raporda, buna karşın sistemin iş dünyasının ihtiyaçlarıyla tam uyum sağlayamadığı ifade edildi.
Raporda, meslek lisesi mezunlarının ücret düzeyleri, çalışma koşulları ve kariyer imkânları açısından her zaman güçlü bir konuma sahip olmadığı belirtilerek, mesleki eğitimde sektör iş birliklerinin artırılması, staj imkânlarının yaygınlaştırılması ve mezun takibinin yapılması gerektiği kaydedildi.
Öğrenciler Temel Becerilerde Zorlanıyor
Raporda, öğrencilerin önemli bir bölümünün okuma-anlama, problem çözme, analitik düşünme, soyut düşünme ve akademik ifade becerilerinde eksiklik yaşadığı belirtildi.Mevcut ders programlarının öğrenciler tarafından fazla teorik, ezber odaklı ve günlük yaşamdan kopuk algılandığı ifade edilerek, öğrencilerin okul ile gerçek hayat arasında bağ kurmakta zorlandığı kaydedildi.
Öğretmen Tükenmişliği ve Okul İklimi Sorunu
Raporda, öğrenci motivasyonundaki düşüşün öğretmenleri de doğrudan etkilediği belirtildi.Sürekli disiplin sorunları, düşük derse katılım, akademik ilgisizlik ve davranış problemlerinin öğretmenlerde tükenmişliği artırdığı ifade edildi. Bu durumun okul iklimini zayıflattığı ve sistemin genel niteliğini olumsuz etkilediği kaydedildi.
Lise Süresinin Üç Yıla İndirilmesi Tartışılmalı
Raporda, lise süresinin üç yıla indirilmesi yönündeki önerilerin değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.Bu önerinin amacının motivasyonu artırmak, okul terklerini azaltmak, açık öğretime yönelimi düşürmek ve öğrenme sürecini daha yoğun ve etkili hale getirmek olduğu ifade edildi.Ancak bu yönde bir değişikliğin başarılı olabilmesi için müfredatın ve öğretim yapısının da yeniden düzenlenmesi gerektiği vurgulandı.
“Geleceğin Lise Modeli Öğrenciyi Hayata Hazırlamalı”
Saadet Partisi raporunda, geleceğin lise modelinin yalnızca sınavlara hazırlayan bir yapı olmaktan çıkarılması gerektiği belirtildi.
Raporda, lise eğitiminin yaşam becerileri, mesleki yönlendirme, psikososyal gelişim ve toplumsal katılımı merkeze alan bütüncül bir yapıya dönüşmesi gerektiği ifade edildi.
“Daha Esnek, Daha Kapsayıcı, Daha Uygulamalı Bir Sistem Gerekli”
Raporda çözüm önerileri arasında beceri temelli eğitim, temel yeterliklerin güçlendirilmesi, esnek ortaöğretim modelleri, mesleki eğitimin geliştirilmesi ve öğretmenlere daha fazla destek verilmesi yer aldı.Saadet Partisi, ortaöğretim sisteminin öğrencileri yalnızca sınavlara değil, hayata hazırlayan; daha esnek, daha kapsayıcı, daha uygulamalı, beceri temelli ve öğrenci merkezli bir yapıya kavuşturulması gerektiğini bildirdi.
