İSTAHED'den yaz uyarısı: Yılan, akrep ve kene vakalarında kulaktan dolma yöntemler zarar veriyor

İstanbul Aile Hekimliği Derneği (İSTAHED), yaz aylarının gelmesiyle birlikte artış gösteren yılan, akrep ve kene vakalarına karşı önemli uyarılarda bulundu.

İSTAHED Bilim Komisyonu Üyesi Dr. Esra Nur Kapukaya, halk arasında yaygın olan ancak ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen yanlış ilk yardım uygulamalarına karşı vatandaşları uyardı.

Kapukaya, yılan ısırılan bölgeyi emmek, yara yerini kesmek, akrep sokan yeri kanatmak ya da kenenin üzerine alkol, kolonya dökmek ve sigara basmak gibi yöntemlerin zarar verdiğini belirtti.

“Emmek veya kesmek en büyük hata”

Yılan ısırmalarında paniğin en büyük risklerden biri olduğunu belirten Dr. Esra Nur Kapukaya, her yılan ısırmasının zehirli olmayabileceğini ancak bunun ilk bakışta ayırt edilemeyeceğini söyledi.

Kapukaya, “Zehir her zaman öldürmez; her yılan ısırması zehirli değildir. Yılanların bazen zehir salgılamadan ısırdığı, ‘kuru ısırık’ dediğimiz durumlar da vardır. Ancak bunu ilk bakışta ayırt etmek imkânsız olduğu için her vakayı hayati kabul ediyor ve hastanın en yakın sağlık kuruluşuna ulaştırılmasını istiyoruz” dedi.

Yılan ısıran yeri emmek veya keserek kanatmak gibi yöntemlerin yanlış olduğunu vurgulayan Kapukaya, bu uygulamaların fayda sağlamadığı gibi hastaya zarar verebileceğini ifade etti.

“Panik zehrin yayılımını hızlandırır”

Yılan ısırmalarında kişinin sakinleştirilmesi gerektiğini belirten Kapukaya, heyecan ve paniğin kalp atışını hızlandırarak zehrin vücuda daha hızlı yayılmasına neden olabileceğini söyledi.

Dr. Kapukaya, ısırılan bölgenin hareket ettirilmemesi, sabit tutulması ve yara yerinin sabunlu suyla yıkanması gerektiğini aktardı.

Bölgeye doğrudan buz uygulamanın ya da sıkı turnike yapmanın doku hasarına yol açabileceğini belirten Kapukaya, bu uygulamalardan kaçınılması gerektiğini vurguladı.

Akrep sokmalarında takılar hemen çıkarılmalı

Akrep sokmalarının özellikle çocuklar ve 65 yaş üstü vatandaşlar için daha riskli olabileceğini belirten Dr. Kapukaya, akrep zehrinin kalp ve sinir sistemi üzerinde etkili olabileceğini söyledi.

Kapukaya, akrep sokması sonrası dakikalar içinde şiddetli yanma ve sızlama hissi başlayabileceğini, sokulan bölgede hızla şişlik gelişebileceğini ifade etti.

Bu nedenle yüzük, saat ve bileklik gibi takıların kan akışının engellenmemesi için vakit kaybetmeden çıkarılması gerektiğini belirten Kapukaya, yaralı bölgenin hareketsiz bırakılması ve sabunlu suyla yıkanması gerektiğini kaydetti.

Kapukaya, hastaneye ulaşana kadar ağrı ve şişliği hafifletmek için bölgeye temiz bir beze sarılı şekilde buz uygulanabileceğini, tüm vakaların ise hastanede birkaç saat gözetim altında tutulması gerektiğini söyledi.

Kene üzerine kolonya dökmeyin, sigara basmayın

Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi hastalığına neden olabilen keneler konusunda da uyarılarda bulunan Dr. Kapukaya, keneyi vücuttan uzaklaştırırken yapılan hataların virüs bulaşma riskini artırabileceğini belirtti.

Kapukaya, “Kenenin üzerine alkol, kolonya dökmek veya sigara basmak, kenenin rahatsız olup zehirli salgısını vücudunuza kusmasına neden olur. Bu da virüsün size bulaşma riskini katbekat artırır” ifadelerini kullandı.

Kene fark edildiğinde çıplak elle dokunulmaması gerektiğini belirten Kapukaya, uygun bir cımbız veya eldiven yardımıyla kenenin cilde en yakın noktasından ezilmeden tutulması ve tek hamlede dik olarak yukarı çekilerek çıkarılması gerektiğini söyledi.

Belirti görülürse zaman kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalı

Dr. Kapukaya, kişinin keneyi kendisi çıkaramaması halinde en yakın sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini vurguladı.

Kene çıkarıldıktan sonraki 10 gün içinde ateş, halsizlik, baş ağrısı, kas ağrısı, kusma veya ishal gibi belirtiler görülmesi durumunda vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna gidilmesi gerektiğini belirtti.

İSTAHED, yaz aylarında doğada vakit geçiren vatandaşların yılan, akrep ve kene vakalarında kulaktan dolma yöntemlerden uzak durması ve doğru ilk yardım adımlarını uygulayarak en kısa sürede sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini hatırlattı.