Fransa'nın Filistin'i tanıma kararı ABD Başkan'ından tepki aldı

(ANKARA) - Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un, Fransa'nın Filistin devletini tanımaya hazır olduğunu açıklamasının ardından, ABD Başkanı Donald Trump, Macron'un kararına ilişkin olarak "hiçbir ağırlığı yok" yorumunda bulundu. Macron'un çıkışı İngiltere'de de tartışmaları alevlendirdi. Aralarında 131 İşçi Partili milletvekilinin de bulunduğu toplam 220 milletvekili, Başbakan Keir Starmer'a hitaben yazdıkları mektupta Filistin devletinin tanınması çağrısı yaptı.

ABD Başkanı Donald Trump, Glasgow Prestwick Havalimanı'na inişinin ardından dün yaptığı kısa açıklamada, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un Filistin devletini tanıma kararı için "Sorun yok, kendi bilir... Hiçbir ağırlığı yok" ifadelerini kullandı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise kararın "7 Ekim kurbanlarına atılmış bir tokat" olduğunu savundu.

İngiltere'de 220 milletvekili Filistin'i tanıma çağrısı yaptı

Macron'un çıkışı İngiltere'de de tartışmaları alevlendirdi. Aralarında 131 İşçi Partili milletvekilinin de bulunduğu toplam 220 milletvekili, İngiltere Başbakanı Keir Starmer'a hitaben yazdıkları mektupta Filistin devletinin tanınması çağrısı yaptı. Dokuz farklı partiden imzacıların bulunduğu mektupta, tanımanın iki devletli çözüme giden yolda "güçlü ve sembolik bir adım" olacağı belirtildi.

2014 yılında da Avam Kamarası, hükümete Filistin devletini tanıma çağrısı yapan bağlayıcı olmayan bir önergeyi büyük çoğunlukla kabul etmişti. Ancak Londra yönetimi, tanımanın yalnızca nihai bir barış planının parçası olarak mümkün olabileceği görüşünü savunmuştu.

Üçlü açıklamada tanıma yok, ateşkes ve siyasi çözüm vurgusu

Macron'un kararına paralel şekilde İngiltere, Fransa ve Almanya liderlerinin dün gerçekleştirdiği acil telefon görüşmesinin ardından yayımlanan ortak açıklamada ise Filistin devletinin tanınmasına ilişkin bir ifadeye yer verilmedi. Açıklamada, üç ülkenin "ateşkesi sağlamak ve kalıcı barışa yönelik siyasi süreci desteklemek için ek adımlar atmaya hazır oldukları" vurgulandı.

Açıklamada ayrıca "Gazze'de tanık olduğumuz insani felaket sona ermeli. Yardımların girişine getirilen kısıtlamalara son verilmelidir" ifadeleri yer aldı. Hamas'ın silahsızlandırılması ve Gazze'nin geleceğinde herhangi bir rolünün olmaması gerektiği ifade edildi.

İsrail karşı açıklama yayımladı: "Gerçeklikten kopuk"

Ortak bildirinin ardından İsrail Dışişleri Bakanlığı E3 grubu ülkelerine yanıt vererek açıklamayı "gerçeklikten kopuk" olarak nitelendirdi. İsrail bunun Hamas'a yanlış mesaj verdiğini savundu.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi'ne göre, son iki ayda Gazze'de gıda yardımı almak isteyen binden fazla Filistinli, İsrail Ordusu tarafından öldürüldü. İsrail ise yalnızca uyarı ateşi açıldığını ve sivillerin kasten hedef alınmadığını öne sürüyor.

Batı'da tanıma tartışmaları büyüyor

Kanada Başbakanı Mark Carney ise Fransa'ya destek verdiğini duyurarak, "Kanada tüm platformlarda bu hedef için yoğun şekilde çalışacaktır" dedi. Carney, Dışişleri Bakanı'nın gelecek hafta New York'ta düzenlenecek BM İki Devletli Çözüm Yüksek Düzey Konferansı'na katılacağını da duyurdu.

Macron'un kararının, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile yapılan diplomatik görüşmelerin ardından geldiği belirtildi. Fransa tarafı, tanıma kararının Abbas'ın 7 Ekim saldırılarını açıkça kınaması, Filistin Yönetimi'nde reform sözü vermesi ve bir yıl içinde uluslararası gözetimde seçim düzenleme taahhüdüne bağlı olduğunu vurguladı. 

Macron'un danışmanı Ofer Bronchtein medyaya yaptğı açıklamada, Fransa'nın bu adımı atan ilk G7 ülkesi olduğunu vurgulayarak, Kanada, Japonya, Avustralya ve Yeni Zelanda gibi ülkelerin de sürece katılmasının beklendiğini söyledi.

Bugüne kadar BM'ye üye yaklaşık 140 ülke Filistin devletini resmen tanıdı. Ancak pek çok Batılı ülke, bu adımı yalnızca iki devletli çözüm çerçevesinde atmaktan yana. Geçen yıl İspanya, İrlanda ve Norveç, Filistin'i tanıyarak Avrupa'da diplomatik baskıyı artırmıştı.