Brent 108 doları gördü, Hürmüz'de trafik çöktü: Bir günde yalnız 7 gemi geçti

Petrol piyasasında 100 dolar eşiğinin aşılmasının ardından yükseliş haftanın son işlem gününde de devam etti.

Brent petrolün varil fiyatı 11 Eylül sabahında 108,44 dolara, ABD tipi WTI petrol ise 103,17 dolara kadar yükseldi. İki gösterge de sabah saatlerinde haftalık bazda yaklaşık yüzde 13 kazanca ulaşmıştı.

Ancak petrol fiyatları günün ilerleyen saatlerinde zirvelerinden geriledi. Reuters'ın son güncellemesinde Brent yaklaşık 104 dolar, WTI ise 100 dolar seviyesine yakın işlem görüyordu. Buna rağmen iki petrol göstergesinin haftalık kazancı yüzde 8'in üzerinde kalmaya devam etti.

Hürmüz'de bir günde yalnız 7 gemi geçti

Fiyat hareketinden daha dikkat çekici gelişme ise küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nda yaşandı.

Kpler verilerine göre 10 Eylül'de boğazdan yalnızca 7 büyük ticari gemi geçti. Son 10 günlük günlük ortalama ise 15 gemi olarak kaydedildi.

İran savaşından önce Hürmüz Boğazı'ndan günde yaklaşık 125 büyük ticari gemi geçiyordu. Petrol, LNG ve diğer yükleri taşıyan gemilerin kullandığı boğaz, normal koşullarda dünya petrol ve LNG arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği stratejik bir koridor konumunda.

Bazı gemilerin güvenlik nedeniyle konum bilgisi sağlayan AIS sistemlerini kapatması, gerçek trafik miktarının açıklanan verilerin üzerinde olabileceği anlamına geliyor. Buna rağmen 7 gemilik geçiş, savaş öncesindeki seviyelerle karşılaştırıldığında deniz taşımacılığındaki olağanüstü daralmayı ortaya koyuyor.

OPEC üretimi de geriledi

Enerji arzındaki baskı yalnızca Hürmüz Boğazı'yla sınırlı değil.

Reuters'ın araştırmasına göre OPEC ülkelerinin petrol üretimi ağustosta günlük 640 bin varil azalarak 19,71 milyon varile geriledi.

Düşüşte Suudi Arabistan'ın petrol sevkiyatlarında yaşanan aksaklıklar ile ABD'nin İran petrol sevkiyatlarına yönelik ablukasının etkili olduğu belirtildi. Bazı OPEC+ ülkelerinin üretimi artırmayı planlamasına rağmen bölgedeki savaş nedeniyle ilave petrolün fiziksel piyasaya ulaşması zorlaştı.

Türkiye açısından neden önemli?

Petrol fiyatlarının yeniden 100 doların üzerine yerleşmesi Türkiye açısından yalnızca akaryakıt fiyatlarını ilgilendirmiyor.

Enerji ithalat maliyetinin yükselmesi; cari açık, ulaşım ve lojistik maliyetleri, üretici fiyatları ve tüketici enflasyonu üzerinde ek baskı oluşturabilir. Petrol fiyatlarındaki kalıcı yükseliş, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın enflasyon görünümü açısından da yakından takip edilecek gelişmeler arasında bulunuyor.

Petrolde dün 100 doların aşılması önemli bir eşikti. Bugün ortaya çıkan 108 doların üzerindeki fiyat hareketi ve Hürmüz'de yalnızca 7 geminin geçmesi, enerji piyasasındaki arz riskinin daha da belirginleştiğini gösterdi.