AYM Başkanı Özkaya: "Adalet hayatın her alanında yön gösterici bir ahlaki pusuladır"
Anayasa Mahkemesi (AYM) Başkanı Kadir Özkaya, İnönü Üniversitesi'nin 2025-2026 Akademik Yılı Açılış Töreni'ne katılarak "ilk dersi" verdi. Özkaya, "Hukuk, insan vicdanında filizlenen, toplum içinde şekillenen ve adaletle kemale eren bir yaşam ilkesidir. Adalet yalnızca mahkeme salonlarında değil, hayatın her alanında yön gösterici bir ahlaki pusuladır" dedi.
Haber: Mehmet Duran ÖZKAN / Kamera: Erdal AKBUĞA
(MALATYA) - İnönü Üniversitesi'nin 2025-2026 Akademik Yılı Açılış Töreni, Turgut Özal Kongre ve Kültür Merkezi'nde düzenlendi. Programa, Anayasa Mahkemesi (AYM) Başkanı Kadir Özkaya, Anayasa Mahkemesi Üyesi Selahaddin Menteş, Fırat Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Fahrettin Göktaş, Malatya Turgut Özal Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Recep Bentli, İl Emniyet Müdürü Kayhan Ay, İl Jandarma Komutanı Albay Tolunay Başer ile öğrenciler katıldı.
İnönü Üniversitesi'nin 2025-2026 Akademik Yılı Açılış Töreni'nde ilk dersi veren AYM Başkanı Kadir Özkaya, hukuk ile adaletin birbirinden ayrılamayacağını belirterek, şunları söyledi:
"Hukuk, insan vicdanında filizlenen, toplum içinde şekillenen ve nihayetinde adaletle kemale eren bir yaşam ilkesidir. Adalet ise yalnızca mahkeme salonlarında aranan bir kavram değil, hayatın her alanında, insanın varoluşunda, toplumun düzeninde ve devletin işleyişinde yön gösterici bir ahlaki pusuladır. Bilim hakikatin, hukuk ise adaletin peşindedir, arayışındadır. Üniversiteler düşünceyi özgürleştirir, yargı ise özgürlüğü güvence altına alır. Bu nedenle üniversite ile yargı kurumları arasında aslında derin bir zihinsel bağ daima bulunur."
"Anayasa hukuku üç eksen üzerinde şekillenir: devlet, insan ve yargı"
Anayasa hukukunun devlet, insan ve yargı ekseninde şekillendiğine vurgu yapan Özkaya, Anayasa yargısının devletin örgütlenmesi ile insan haklarının korunması arasında bir köprü işlevi gördüğünü belirtti.
Başkan Özkaya, Anayasa mahkemelerinin asli görevinin, temel hak ve özgürlükleri güvence altına alarak egemenlik yetkisinin kullanımını demokratik ilkeler çerçevesinde belirleyen ve toplumsal sözleşme olarak adlandırılan anayasaların işlevselliğini sağlamak, Anayasaların ete kemiğe büründürülmesini temin etmek olduğunu kaydetti. Demokratik ülkelerin tamamında anayasa mahkemelerinin bulunduğunu, bireylerin anayasal haklarının ihlal edildiği iddiasıyla doğrudan anayasa mahkemelerine erişimlerini sağlayan anayasa şikâyeti veya bireysel başvuru yolunun da gittikçe yaygınlaştığını anlatan Özkaya, 1961 Anayasası'yla kurulan Anayasa Mahkemesi'nin dünyadaki en eski anayasa mahkemelerinden birisi olduğunu aktardı.
"703 bin başvurudan 602 bini karara bağlandı"
Bireysel başvuru istatistiklerini de paylaşan Kadir Özkaya, Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru hakkının tanındığı 2012 yılından bugüne kadar Anayasa Mahkemesine yapılan toplam bireysel başvuru sayısının 703 bin 382 olduğunu bildirdi. Özkaya, "Bunun 602 bin 282'sini bugüne kadar karara bağlamışız. 81 bin 841 ihlal kararı vermişiz. Bunun içerisinde 'makul sürede yargılanma hakkı ihlali' kararları da vardır" dedi.
Programda, Malatya Valisi Seddar Yavuz, Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er ve İnönü Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nusret Akpolat da birer selamlama konuşması yaptı. Daha sonra İnönü Üniversitesi Rektörü Akpolat, AYM Başkanı Özkaya'ya hediye takdim etti.
