Kartal Kentsel Dönüşüm Soruları, Cevaplarını Düzenlenen Panel İle Aldı

Kartal Kent Konseyinin düzenlediği Bülent Ecevit Kültür Merkezi'nde yapılan panelin sunumunu Mustafa Öztop, kolaylaştırıcılığını ise Jeofizik Geoteknik Yüksek Mühendis Zafer Demir'in yaptı.

Panelde, Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, İnşaat Mühendisleri İstanbul Şube Başkanı Fusun Sümer, Kent Konseyi İmar Çalışma Grubu Başkanı İnşaat Mühendisi İbrahim Doğan, Kartal Belediyesi Teknik Başkan yardımcısı Bayram Ali Baştan, İBB Deprem ve Zemin İnceleme Müdürü Kemal Duran, Jeofizik Mühendisleri Odası İstanbul Şube başkanımız Burak Çatlıoğlu, Kartal Belediyesi Afet İşleri Müdürlüğünden Tarık Boyoğlu sunumlarını gerçekleştirdiler.

2023 Kentsel Dönüşü Yasası, Kartal Belediyesi imar planları ile artan endişeleri olan Kartallılar panele yoğun katılım sağladı. Zaman zaman gerilimlerin olduğu panelde tüm sorular cevaplarını buldu.

Panelin açılış konuşmasını gerçekleştiren Kartal Kent Konseyi Başkanı Türkan Kurtulmaz, konuşmasında bir hukukçu olarak bir süre önce Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde kabul edilerek yasalaşan yeni Kentsel Dönüşüm Yasası’na dikkat çekti. Yasanın bazı riskler barındırdığını belirterek uyarılarda bulundu. 

Açılış konuşmalarında; Kartal Belediyesi Başkan Yardımcısı Bayram Ali Baştan da yaptığı konuşmada Kartal Belediyesi’nin ‘kentsel dönüşümü’ gündemine alan ilk belediyelerden biri olduğunu vurguladı. TMMOB Jeofizik Mühendisleri Odası İstanbul Şube Başkanı Burak Çatlıoğlu’nun konuşmasının ardından  deprem ile ilgili kısa bir film gösterimi yapıldı.

Kartal Bülent Ecevit Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilen, ‘Kartal, Deprem ve Kentsel Dönüşüm Paneli’ saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunması ile başladı. Kültür Merkezinin girişinde Kartal Belediyesi Arama Kurtarma Ekibinin çalışmaları ve kullanılan malzemelerin yer aldığı bir stant hazırlandı. Arama Kurtarma Ekibi’nin bu güne kadar katıldığı afetlerde çekilen fotoğraflar da sergilendi.

KARTAL KENT KONSEYİ BAŞKANI TÜRKAN KURTULMAZ RİSKLERE KARŞI UYARDI

Kartal Kent Konseyi olarak 4. paneli paneli yaptıklarını belirterek “İlk talebimizin deprem ve kentsel dönüşüm olması gerekiyor” dedi.

 “Hassasız çünkü yaşam hakkı kıymetli. Ömrümüz boyunca tüm komşularımızı görmek istiyoruz, yaşamak istiyoruz ve nesillerimiz yaşatmak istiyoruz. Zira depremler hem kentleri hem nesilleri, kentlerin kimliklerini yok etmektedir.

Bu salonun büyük bir kısmı doldu. Bunun sebebi depreme dair korkularımız ve kaygılarımızın olmasıdır. Elbette ki bizi de seviyorsunuz, davete icabet ettiniz, çok teşekkür ederiz.

İlk panelimiz deprem ve kentsel dönüşümdü. İkinci panelimiz Kanal İstanbul, “Kanal İstanbul’a gerek yok, İstanbul’un yenilenmesine ihtiyaç var.” demiştik. Kanalı İstanbul’a ayrılacak parayla tüm İstanbul’un yenilebileceğini söylemiştik. Hala da söylüyoruz o dönem Mimarlar Odası, İnşaat Mühendisleri Odası ile ortaklaşarak yapmıştık. Biz tüm faaliyetlerimizde ortak çalışmalar yürütüyoruz ve Kartal Belediyesi bu konuda çok hassasiyet göstermekte ve işbirliği yapmaktan hiçbir zaman geri kalmamıştır. Kent Konseyi çalışmaları kamu yararı gözeten kartallıların yararına, ülkenin yararına olan tüm projelerin yanında olmuştur. Bu sayede Kartal Belediyesi’ne özellikle teşekkür ediyorum. Belediye başkanı ve başkan yardımcılarımıza.”

Yalnız bu deprem ve kentsel dönüşüm sorunu sadece Kartal Belediyesi’nin sorunu değil. Ne yazık ki bu konuda çevire bakanlığı iklim değişikliği bir bakanlığI içinde bir bakanlığımız da var. Bu bakanlığın yanı sıra şu anda yeni kurulan Kentsel Dönüşüm Bakanlığı var. Bu kurum ile kentsel dönüşüm hızlanacağı için içimizde bir kıpırtı var. Yaşam hakkımız ve barınma hakkımız eğer gözetilecekse bunlara dikkat edilecekse elbette kamu yararı gözeten çalışmalar kıymetlidir.

“YENİ YASADA ÇOK CİDDİ RİSKLER, SIKINTILAR SÖZ KONUSU”

Ancak kentsel dönüşüm yasasında bir hukukçu olarak söylüyorum, çok ciddi riskler, sıkıntılar söz konusu olabilir. Tabi kötümser olmak istemiyorum ama kötüye kullanılmaya müsait bir yasa, ranta müsait bir yasa kısaca…. Vatandaşlar hukuken herhangi bir alanda endişe duymamalı. Rezerv alanları endişesi gibi endişeler oluşturmamalı.

Kurtulmaz devamında; “Vatandaşlar hukuken herhangi bir alanda endişe duymamalı. Rezerv alanları endişesi gibi endişeler oluşturmamalı. Partilerden bağımsız olarak evlerin insanların ellerinden alınması riskini taşımamalı, bu yasada süre de kısıtlı. 15 günde tebligat gelecek, bilirkişi raporları toplamda 2 ay içinde işlemler bitmiş olacak. Zarar eden kişi mahkemelerde sürünecek. Bu yasa bu şekilde çıkmasındansa yerel yönetimler veya kooperatifler yoluyla ilerlemeliydi. Bir de şöyle bir sakınca var. Kentsel Dönüşüm Başkanlığı Cumhurbaşkanlığımız tarafından atanıyor. İki tane yardımcısı da aynı şekilde atanıyor. Birde üç tane Kentsel Dönüşüm Genel Müdürlüğü kurulacak. Bunların başkanları da Cumhurbaşkanlığı onayıyla  atanacak. Bu çalışmalarda şirketleri ortak olarak alacaklar. Mülkiyeti üzerine geçirdiler peki ya kaçarlarsa bu zararı kim karşılayacak? Dolayısıyla yerel yönetimlere ve kooperatiflere devlet kontrolünde yetki verilebilirdi. Bu hepimize zarar verecek. Devleti bu şekilde şirketleştirmek doğru değil.

Cep telefonu olmayan, bilgisayarını olmayan vatandaş evinden çıkarılabilir. Eve tebligat gelebilir mi? Peki bu doğru mu?” dedi

Biz bu paneli aslında 9 Şubat için ilan etmiştik. Ancak malum 6 Şubat’ta iki tane deprem yaşandı. Daha sonra diğer kurumlarla birlikte yardım seferberliği çağrısına uyarak görev almıştık ve panelimizi iptal etmiştik. Bugün 12 Kasım Düzce depreminin yıldönümü.
Her büyük depremde anma programları ve halkın bilgilendirme toplantıları mı yapacağız diye aklımdan geçiriyorum. Çünkü geriye dönük olan Gölcük depremi Van depremi, en son yaşadıklarınız 6 Şubat depremleri.

Ülkemizin kötü yönetimden kaynaklı korkarım ki bu tarihler son bulmadan peşi sıra devam edecek gibi geliyor. Çünkü geriye dönük baktığımızda 99 depreminden sonra deprem riskini azaltmak adı altında birçok kurum birçok plan yaptı. Peki biz 99 gölcük depreminin fotoğrafını size göstersem ve 6 şubattaki bir depremden fotoğraf göstersem ayırt edebilir misiniz?

“DENETİMSİZLİK VE LİYAKATSIZLIK SEBEBİYLE ENKAZ ALTINDA KALIYORUZ”

Aradan 24 yıl geçtikten sonra 2 fotoğrafın 2 manzaranın birbirinden farkı yoksa bizim bu yaptığımız planlar neyin nesiydi acaba?

Peki biz yeni yapılan binalarda neden enkaz altında kalıyoruz? İşte bunları sorguladığınızda bunun birinci nedeni denetimsizlik, ikinci nedeni ise liyakatsizlik olarak ortaya çıkıyor ve bizim aslında deprem konusunda bilmediğimiz bilimsel bir bilgi yok.

İnşaat teknolojisi gelişmiş ancak bu iki sebep nedeniyle denetimsizlik ve liyakatsızlık sebebiyle enkaz altında kalıyoruz.

AFAD hem il için risk azaltma planı uygulandı. 81 il için yani 81 ilin risk azaltma planı var.
Peki bu planlar yapılırken pilot il hangi ilimizi seçmiştir?

16.000.000 nüfusa sahip olan istanbul mu yoksa sanayi kenti dediğimiz hemen yanı başımızda birçok riskli barındıran Kocaeli mi? İkisi de değil, hiçbir büyük kentimiz değil. Kahramanmaraş. Evet, 2020 yılında Kahramanmaraş depreminden önce AFAD tarafından akademisyenlerin yönlendirmesiyle pilot il seçildi ve deprem risklerini önce Kahramanmaraş’tan azaltın denildi. Bunu herkesin akıllı telefonu var. Hemen internetten araştırırsak 2020 yılında Kahramanmaraş’ın pilot il seçildiği görebiliriz. Peki neden Kahramanmaraş pilot il çeşildi? Çünkü deprem tekrarlama periyotları dolduğu için yakın bir zamanda burada büyük bir deprem bekleniyordu. Bunu bilim insanları söylerken ve yetkili kurumlara bunu iletirken biz bu kadar büyük bir yıkım yaşıyorsak bunun sorumluları, ülkeyi yönetenler ve yerel yönetimlerdir. Çünkü Kahramanmaraş Belediyesi’ne baktığınızda bir tane jeofizik mühendisi dahi yok. Şimdi Kahramanmaraş Belediyesi'ndeki zemin etütlerini kimler kontrol etti acaba? İşte yine geliyoruz, denetim eksikliğine.

Soft bir örnek vereceğim. Biz deprem riski dediğimizde evlerimizi düşünüyoruz. Ancak deprem anında ve sonrasında bizim kesintisiz iletişim ve ulaşıma ihtiyacımız var. Bakın yollar çöktükten sonra, Hatay’da pistler kırılınca yardım sağlanamadı. Karayolu zarar gördükten sonra bazı köylerin arasındaki iletişim koptu. Yardımlar gidemedi.

Biz, jeofizik Mühendisleri Odası istanbul Şubesi olarak bir buçuk yıl önce göreve geldiğimizde meslektaşlarımız hangi kurumlarda kaç kişi olarak çalışıyor, diye bir inceledik. Baktığımızda Karayolları Genel Müdürlüğü’nün 1.986 yılından beri bir tane jeofizik mühendisliği istihdamı yapmadığı, Türkiye’de 18 Bölge Müdürlüğü’nün 12 müdürlüğünde jeofizik mühendisinin bulunmadığını gördük. Ve bu birçok ortamda da dile getirildi. Hem yazılı hem medya üzerinden hem de 99 Depreminin yıldönümü Avcılar Belediyesi ile Avcılar meydanında bir törenle gerçekleştirdik. Orada tüm basın mensuplarının da önünde bunu dile getirdik.

Ve en son yaşadığımız 6 Şubat depremlerinden sonra kara yollarının durumunu gördünüz. Hava limanının durumunu gördünüz. Depremlerden sonra tabi en çok o zaman hatırlandığımız için birçok televizyon programına da katılmıştık. Bu konuyu orada da dile getirildikten sonra Karayolları Genel Müdürü, Ankara’ya 3 tane jeofizik mühendislik kadrosu açtı. Yani sanki biz bunları kendimiz için istiyormuşuz gibi. Tamam 3 tane kadro açtık, siz de bu eleştirinize son verirsiniz, deniyor gibi algıladım.

Tüm Türkiye’de 3 tane jeofizik mühendisliği hangi yolu, nasıl denetlersiniz sizi taktirinize bırakıyorum.”

Panelin moderatörü olarak Jeoloji Yüksek Mühendisi ve Kartal Kent Konseyi Deprem Komisyon Başkanı Zafer Demir video gösterimini seyrettirdi. İzleyiciler görüntülere daha fazla tahammül edemeyerek gösterimin durdurulmasının istediler.

Film gösteriminin ardından moderatörlüğünü Zafer Demir’in gerçekleştirdiği ‘Kartal, Deprem ve Kentsel Dönüşüm Paneli’ gerçekleştirildi.

İstanbul Teknik Üniversitesi Maden Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Prof Dr. Haluk Eyidoğan, ‘Dünya ve Ülkemizde Son Depremler’ adlı sunumunda 6 Şubat depreminin 103 milyar dolardan fazla kayba neden olduğunu söyledi. Türkiye’de son 120 yılda yaşanan depremlerden hayatını kaybedenlerin sayısının 6 Şubat depreminde hayatını kaybedenlerle eşit olduğunu vurguladı.

Eyidoğan devamında, “Özellikle gelişmekte olan ülkelerle ilgili söylececek çok fazla söz olur. Afetlerden kayıp sıralamasında 193 ülke arasında üst sıralarda. Bu pek değişmiyor. Son 120 yılda 175 deprem olmuş. böyle bir coğrafyada yaşıyoruz” dedi.

İnşaat Mühendisleri Odası İstanbul Şube Başkanı Fusun Sümer ise “İstanbul için deprem öncesi yapılması gerekenler, İBB Deprem ve Zemin İnceleme Müdürü Kemal Duran, “İstanbul’un deprem riski, Kent Konseyi İmar Çalışma Grubu Başkanı İbrahim Doğan, “Deprem ve Kamusal Alanlar" üzerine sunum gerçekleştirdiler. Kartal Belediyesi Afet İşleri Müdürlüğü Tarık Boyoğlu ise zamanın daralmasından dolayı feragat ederek sunumunu yapmadı.

KARTAL BELEDİYE BAŞKAN YARDIMCISI BAYRAM ALİ BAŞTAN’NIN KONUŞMASI ARDINDAN SORULAI CEVAPLADI:

Panelin ardından ise Kartal Başkan Yardımcısı Bayram Ali Baştan, salonu dolduran ve önce dönüşüm sorunun ele alınmamasına kızıp salonu terk edenler dışında kalan kaygılı kitlenin sorularını cevaplamak ve yapılan çalışmaları anlatmak üzere platformda yerini aldı.

Gelen soruları derleyen Zafer Demir’in yönelttiği ilk soru: “Başkanım kentsel dönüşümde en önemli mücadele plansız alan, bununla ilgili de çok soru gelmiş. Sizlerin çalışmaları nelerdir?”

Bayram Ali Baştan, “Benden önceki katılımcılara gerçekten çok teşekkür ediyorum. Gelmeden önce de biliyordum, idari olarak tek kaldığım için bütün sıkıntılarla baş başa kalacağım. 28 yıldır Kartal Belediyesi çalışanıyım. Son beş yılda başkan yardımcılığı yaptım. Ondan önce imar müdürüydüm. Daha önce şeftim. Çekirdekten gelen bir bürokratım.

VATANDAŞ EVİNİN YERİNE KAÇ METRE KARE EV YAPABİLECİĞİ KAYGISINDA

“Sorunların hepsini biliyoruz. Şu an Topselvi, Orhantepe, Cevizli’ye kadar riskli alanları, tüm binaları ezbere biliyoruz. Ama insanlar şunu diyor; “Topselvi’de bir evim var, bana kaç metre ev vereceksiniz?” Günün sonunda tek soru bu. Geri kalan hiçbir şey bizi ilgilendirmiyor. Benim bir evim var, emek verdik. Emekli maaşımla aldım. Gerçektende sorunun en zor ayağı bu kısım. Bizde vatandaşın yanında olmak, sorunlarına çözüm üretmek için gecemizi gündüzümüze katıyoruz. İnanın idari tarafta olmak o kadar kolay değil. Saat 11-12’den önce eve gittiğimiz yok. Çocuğum, “30 gündür seninle akşam yemeği yiyemiyoruz” diyor. Bu çok kolay bişey değil. Çünkü dipsiz bir kuyu.

Biz 2019’da göreve geldiğimizden beri ne yapıyoruz? 2019 önce zaten kentsel dönüşüme emek vermiş kıymetli Altınok Öz başkanımız vardı. Onun döneminde Kartal’ı tanımak adına etkin bir çalışma yürütüldü. O yüzden 2012’de deprem dönüşümü kanunu çıkmadan önce Kartal Belediyesi Deprem Dönüşüm Müdürlüğü kurulmuştu. Belediye bu konunun bilincindeydi.

Sonrasında 6306 Sayılı meşhur kanun ve gelip karot alan lisanslı firma vardı. Onunda ilk lisanslı firması Karyapsan’dı. Kartal Belediyesi o zamandan bu yana tecrübesinin üzerine ekleyerek geldi. Bu dönemde de Gökhan Yüksel Başkanımızın önderliğinde geldiğimiz ilk gün malesef 6 Şubat Depremini yaşadık. O acı olayda da 'kendiliğinden çöken yapı' diye literatüre giren acı bir durum yaşandı. İstanbul’da deprem gelmesede kendinden çökecek bir çok yapı var. Bizde kanunun verdiği yetkiyle bir çalışmaya başladık. Kanunları iyi yönde kullanırsanız iyi çalışmalar olur tabi.

Ressen tabiri 39 ilçe içerisinde bizde başladı. Övünülecek bişey değil bu maalesef. Ama bugün kanunda ressen tabiri 2023’te yeni çıkan yasaya girdi. Neden ressen?”

BİZ KENDİLİĞİNDEN ÇÖKEN BİNALAR MÜSADE ETMİYORUZ

Baştan, “Yeşilyurt apartmanın 95 yılında yapıldı, 2019 yılında çöktü. O zaman başkan yardımcılığı yaptığım için yargılandım. Yani doğmamış çocuklarda yargılanıyor. İdarelerin sorumlulukları had safhada. İmar plansız alan bırakmamamız lazım dedik. Kartal Merkez’de Soğanlık’ta bölge planlarını tamamladık. Kat yüksekliği ile ilgili kanun çıktı. Kat yüksekliği serbest olan bölgelerde kat yüksekliği getirilmeden inşaat yapılamaz. Kanun geldiğinde Kartal’ın %99′ kilitlendi. Yani Kartal’da yaklaşık 8 aydır depremin en sıkıntılı dönemlerinde ruhsat veremedik. Çok hızlı bi şekilde kat yükseklikleri konusunu tüm partilerle işbirliği yaparak hallettik. Herkes bu konuda özveri gösterdi. Kentsel dönüşüm siyasetin üzerinde tutuldu Bizim tüm kentsel dönüşüm kararlarımız, imar planlarımızın hepsi oy birliği ile geçti. Bunun içinde teşekkür ediyorum.”

KARTAL MERKEZ PLANLARI ÜÇ MİLYON METRE KARE

“Kartal’ın geleceğini etkilececek Türkiye’de örnek bir model olan Kartal Merkez Planları üç milyon metre karelik bir alana tekabül ediyor. Hürriyet Mahallesi, Cumhuriyet Mahallesi'nden Soğanlık, Esentepe, Yunus Mahallesi dediğimiz alan, Taşocağı dediğimiz alanda bir imar planı dönüşümü başlattık. Bu Kartal Belediyesi’nin ekonomisine, vatandaşın dönüşümüne yansıyacaktır. İmar ile ilgili teknik konular var, onlarda bitmek üzere. Tamamen kentsel dokuya uygun, akıllı şehirler standardında ilk kez bir plan arkasında kentsel tasarım koduyla, sosyal yapısıyla, blokların yaşam şekilleriyle, kuşaklarıyla, kuzeyden rüzgar kuşakları, bisiklet dokularının devamlılığı ile gerçekten övünülecek bir proje gerçekleştirdik. Bunun lansmanının daha sonra duyurulması bekleniyor.”

ETAP 1 ETAP 2 İÇİN, ÖNÜMÜZDEKİ HAFTALARDA GÖRÜŞMELERE BAŞLAYACAĞIZ

Etap 1 Etap 2 ne zaman başlayacak sorusu için ise Baştan, “Kartal Belediyesinin ilan ettiği bir alan ve önümüzdeki haftadan itibaren 12 adadaki her binanın metre metre hesabını ilgili mahalle sakinlerine ayrıntılarıyla sunmaya başlayacağız. Artık şöyle olacak böyle olacak devrini geçtik, netice budur demek için bekliyoruz.”

MÜKTESEP HAK

Esentepe Mahallesi Eğitimciler Sitesi ile ilgili gelen soruya ise, “Müktesep Hak ile ilgili konu yürürlüğe girdi. Yaklaşık 7-8 ay, yalnız Müktesep Hak dediğimiz zaten İBB’de çalışılan ve meclisten çıkarılan bir karar. Burada bir ayrıntı var. 39 ilçenin ayrı karakteristik özelliği var. Şimdi mesela Eğitimciler Sitesinde 15 katlı ise 15 katlı bina yapabiliyorsunuz. Ama Kordonboyu Mahallesinde kat yüksekliği 10 kat. Tren yolundan çekme mesafesi değişti. Mesela binasını çekince 6 kata sığamıyor. Ya da herkesin kendine göre ayrı bir sorunu var. Bizde bir revizyon istedik. Herkes kendi plan özelliğine göre binalarını yapabilsin. İBB İmar Komisyonu’nda uzun zamandır bekliyor. İmar Komisyonunun çok uzun bir mesaisi var.

39 ilçe için karar verecekleri için bekliyorlar, Kartal’a özel bişey değil bu. Biz bu sürreci sıkı takip ediyoruz. Müktesebatla ilgili bir vatandaşımızın bilmediği bir şey var. Mevcut katını geçemeyecekse kullanabilir. Siz zaten 15 katı geçemiyorsunuz. Sizin kullanmanıza engel bir şey yok. Daha önce sohbet etmiştik. Durum bu.”

ETAP 1 ETAP 2 NE ZAMAN BAŞLAYACAK?

“Şimdi Etap 1-2 için gerçekten 12 ada var. Her adanın kendine göre karakteristik özelliği var Sen parselinde büyütme yapmışsın, bu parselde 10 katlı binada var aynı metrekare şartlarında. O nedenle her biri için ayrı ayrı senaryo çalışıldı. O nedenle hiçbir adayı başka bir ada ile karıştırmamamız gerekiyor. Çünkü bir adanın sorunuyla diğer adamların sorunu aynı değil. Şu anda bütün adaları burada toplasam kaos olur. Çünkü o adaların yarısından fazlası çok rahat dönüşebilmeyi yönetecek adalar. Ama geri kalan yarısında da zorluklar var. O zorluklarda biz Kartal Belediyesi olarak ne tarz ehil planını gerçekleştireceğiz, onunla ilgili çalışmalarımızı bitirmek üzereyiz. Hatta o adalarda yıkılan yapılarımız var. O yapıların olduğu bölgelerde imalata geçmek adına girişimlerimiz var. Yani serbest piyasa koşullarına bakıyoruz. Kiptaşla görüşüyoruz. Toki ile görüşüyoruz. Kartal Belediyesinin şirketi var. Sonuçta oradaki vatandaşımız için organizasyonda kendi şirketimiz üzerinden Kartal Belediyesi üzerinde işleri yürütmeye çalışıyoruz. Çünkü o alanda sorumluluk biza ait, o alanı biz ilan ettik.

MANZARA ADALARININ YANINDAKİ ARSA NE OLACAK?

Karlıktepe Mahallesi Platformu adına Süleyman Şahin’in; “Manzara Adaların bitişidinde bir arazi var. Bir önceki İBB yönetimi tarafından imar alanı olarak yapıldı. Kentsel Dönüşüm Alanı olarak. İbrahim Doğan’ın bu konuda aktifliği çok önemli. Nerede bir kamusal alan işgal ediliyorsa mücadele ediyor. En son Danıştay “Kamusal alandır, bina yapılamaz.” demiş. Biz orayla ilgili Kartal Belediyesi ve İBB’ye 5000 imzalı bir dilekçe yazmıştık. Bu alanlarda malum toplanma alanları yok, üç mahallenin yeşil alanı veya toplanma alanına ihtiyacı var. Bu arazinin durumu nedir?”

Bayram Ali Baştan, “Şu an sizin dediğiniz gibi imara açık değil, vatandaş ne istiyorsa o yapılacak.”

ETAP 1 ETAP 2 KAÇ KAT OLACAK?

Vatandaş, “Bayram Ali Bey bize söz veriyorsunuz Etap 1-2 için. Toplantı yer ve saatini şu an verebilir misiniz? Kesinlik istiyoruz.”

Bayram Ali Baştan, “Bunu söylemiştim. Biz sizlerin dairelerinize kadar vakıfız, yeni gelen imar planları neticesinde kentsel tasarım projelerine, mimarilerine kadar çalışıp size kaç metre düşeceğine kafa yoran bir ekibiz. Ama çok uzun değil, 1-2 hafta içinde bir araya geleceğiz. Orada bir beklentimiz var, sonucu çok etkiliyor. Madem konu açıldı söyleyeyim şimdi. Etap 2 dediğimiz tren yolunun üstünde kat sınırlaması 9 kattır. Bizim o bölgede kat sınırlamamız 15 kat. Biz orada 9 kat sınırında insanları yerleştirdiğimizde çok ciddi sorunlarla karşı karşıya kalıyoruz. Devasa kitleler oluşuyor. 1 katta ona yakın daire oluyor. Bizim Kartallı vatandaşımızın böyle bir yaşam tarzı yok.

Biz, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nda geçen sene 3 boyutlu resimlerle durumu izah ettik. Bakan yardımcımıza, bakanımıza izaha ettik. Burada Kartal Belediyesi’nden Ak Partilisinden Cumhuriyet Halk Partilisine kadar herkes destek verdi. Bu kat revizyonu, istediğimiz alana gelirse proje mimarileri daha değişken olacağı için 1-2 hafta beklememiz gerek, nedeni bu.

ETAP 1 ETAP 2 İÇİN BAKANLIKLA NE GÖRÜŞÜLÜYOR?

Bizim şu an Etap 1 Etap 2 ile ilgili 2012 yılında onaylanmış bir imar planımız var. O imar planı yürürlükte. Bizim sadece revize edip rahatlatmak için yoğun bir gayretimiz var. Ama iyi kötü senaryoya göre bizim hazırlığımız var. Onu zaten size sunacağız. İki hafta içinde adaları tek tek davet edeceğiz.”

Vatandaş, “Yeni çıkan yasaya göre Etap 1 Etap 2 rezerv alanı ilan edilebilir mi? Böyle bir risk var mı?

“Resmi gazetede yanılmıyorsam sekizinde kanun yayınlandı. Kanunun bazı maddelerinin açıklığa kavuşturulması lazım. Kanun koyucularla yaptığımız telefon trafiğinde, biliyorsunuz kanunun uygulanması için uygulama yönetmeliğinin çıkması gerekiyor. 10-15 gün içinde bu uygulama yönetmeliği çıkacak. Yani bazı muğlakta olan konular var. O konuların yönetimle açıklığa kavuşmasını beklememiz gerekiyor. Bu kanunla ilgili 15 gün sabretmemiz gerekiyor. Kanunun eleştirilen eleştirilmeyen yönleri olabilir. Bunu tam da bundan önceki hocalarımız değerlendirdi.

Vatandaş,  Topselvi Mahallesinin Kentsel Dönüşüm işi hiç konuşulmadı, üst taraf. Fatin Rüştü Zorlu Okulu tarafı.”

Bayram Ali Baştan, “O planlar bitti, az önce Parselasyon planları dediğimiz 3.000.000 metrekarelik alan. En şanslı olanda aslında üzerinde konut yapısı bulunanlar, yerli sanayicilerin arazilerinde 1,8 imar var, sizin arazilerinizde imar 2,5 yani. Oradaki vatandaşın durumu düşünülerek bu planlama düzenleniyordu zaten. İmar planlarının bir altı olan parsellasyon planları şu anda ilçe ve büyük şehrimizin encümenlerince onaylanmak üzere. O parselasyon planları bittikten sonra uygulamaya geçilecek.
Ama orda bir aması var. Siz kendi adalarınızda hep biraraya gelirseniz, parselasyon planı yapmadan da ruhsat alabilirsiniz.

KARTAL GÜNEYİ YAMALI BOHÇA

Vatandaş,  “Orhantepe Mahallesi’nde yolun alt kısmında imar artışı var mı?”

Bayram Ali Baştan, "Orhantepe’nin tren yolu altında imar artışı yok. Orhantepe’nin üstünde var.  Zaten biz şunu söylemek istiyorum. Konu çok dağınık.

Kartal E-5 güneyinde komple yenilenecek bir plan çalışması başlatıldı. Biz, bir yıldır çalışıyoruz. Bu plan çalışmasına yamalı bohçaya dönen Kartal’ın güneyinde de ihtiyaç hasıl oldu. Çünkü, bakanlık Orhantepe üsünde bir değişiklik yaptı. Cevizli de bir değişiklik yaptı. Bir sürü riskli alanlarımız var. Bunlarla ilgili bir değişiklik şart."

“KARTAL’DA SADECE OPERASYONA İHTİYAÇ VAR”

Ama nasıl? Sorunun cevabı şu: Biz burayı kaçırdık, hocalarımızda uzmanlar da burada. 2019 yılında asıl yaptığımız bir şeyi söyleyemedik. Burada en önemli yaptığımız projelerden bir tanesi kentsel dönüşüm stratejilerimiz. Yani her belediyenin yapmak zorunda olduğu kanunun emrettiği kentsel dönüşüm stratejisi belgesini tamamladık. Bu ne demek? Az önce bizim müdürümüz de konuya değindi. Kartal’ın tüm röntgenini çektik. Ve bütün hücrelerine hakimiz. Sadece operasyona ihtiyacı var. Kartal’da tüm yapı stoğunu biliyoruz.

Her yapının hangi deprem yönetmeliklerine göre yapıldığını, hangi binaların hangi zeminin üzerinde olduğunu, hangisinin depreme dayanıksız olduğunu biliyoruz. Biz aslında istanbul’un içinde en şanşlı ilçelerinden biriyiz.

Daha ileri bir boyuta gittik. Ben başka belediyelerde var mı bilmiyorum. Biz yine de dış görüntüsüyle değil de hızlı tarama diye Kartal ve İBB olarak bir ekip kurduk. Ekip eğitimlerimizi aldık. Biz yine de kendiliğinden çökecek yapıları önceden tespit edip önlem almak istiyoruz. Yani bu çalışma sivil toplum örgütleri, mahalle muhtarları, tüm komşularla.. Tüm komşular hangi binanın ne olduğunu çok iyi bilir. Bana dün akşam bir video gönderdiler. Kolonlara ellerini resmen sokuyorlar. Sosyal medyaya, ulusal basına düştü. Yaklaşık 40 dairelik bir site. Ben pazartesi günü bu siteye gitmek zorundayım. Gideceğim.

Bununla ilgili kentsel dönüşüm bütün envanterlerini kullanacağız. Vatandaşa ben naçizane şunu söyledim. Binanızın depreme dayanıksızlığıyla ilgili mücadele etmeyin. Binayı yenilemekle ilgili enerjimizi harcayalım ama  günün sonunda burada az önce de protestolar oldu, dinlenmemeye çalışıldı. Ben günün sonunda Kartal Belediyesi’nde çalışan birisiyim. Aynı zamanda ruhsat veriyorum, iskan veriyorum.

Videoyu o saatte bana yollayan vatandaş var burada. Zeminden numune aldırmak istemeyen müteahhit var burada. Yani vatandaş bir an önce evime taşınayım, kötü olmasın diyor. Müteahhit hala farklı bir kafada. Bizim bununla hep beraber mücadele etmemiz lazım. Yani bunları buraları geçelim, diyor herkes. Hayır, benim yaşadığım en büyük sıkıntılardan bir tanesi vatandaş hala daha depremler üzerine yapı denetim firmasından mühendisine, müteahhitinden bürokrasisine kadar eksik yapmalarla ilgili mücadele ediyoruz.

Bizim yangın ile depremle ilgili asla tavizimiz olmaması gerekiyor. Mutfak kalitesi eksik olur ama bizim depremle ve yangınla ilgili bu yönetmelikle göz yumma şansımız yok.

7/24 KAPIMIZ HERKESE AÇIKTIR

Vatandaş, “Ama biraz önce bir soru geldi dedi ki: Müteahhit ile görüştük. 100 metrekarelik dairemizi 63 metrekarelik daire veriliyor. 1200.000 TL’de para isteniyor. Vatandaşın sıkıntısı daha küçük dairelerin verilmesi.

Kentin sorunları yapı stoğuyla ilgili sorunları biliyoruz. Bu bir paneldir. Ama 7/24 kapımız herkese açıktır. Ekibimizle bu konuda çalışıyoruz. Kartal Belediyesi’nin ikinci katına gelirseniz, kapısı açılmayan bir müdürlük varsa ya da benim, onun hesabını vatandaş olarak sorabilirsiniz.

UĞUR MUMCU MAHALLESİNİN DERDİNE DERMAN OLDUK

Vatandaş, Uğur Mumcu Mahallesi hakkında konuşalım?

Bayram Ali Baştan, "Uğur Mumcu Mahallesi’ni merak ediyordum, kimse soru sormadı. Çünkü Uğur Mumcu’nun derdine derman olduk.

84 yılından beri yapılamayan bir şeyi geçen aylarda hayata geçirdik. Uğurmumcu Mahallesi’nde en azından %50 dönüşebilir halde bir karara imza attık, biliyorsunuz.
Uğurmumcu’nun 84 yılında yapılan binaları gerçekten imar planları kriterlerine göre, çok güzel bir plan. Yeşili, dokusu alt yapısıyla. Biz o dokuyu, altyapıyı ve nüfusu bozmadan bir revizyon gerçekleştirdik. O gerçekleştirdiğimiz revizyonda maksimumdu. 30 daire, 45 daire, 15 daire olanlar, 24 daire yapabilecek hale geldiler.

Uğurmumcu gerçekten yapı stoğu ve zemini ile biraz sıkıntılı bölgemiz ama en az mühendislik hizmeti almış yeni yapıların olduğu bir bölgeye dönüşmek için büyük bir fırsatı var."

YAVUZ SELİM HASTENESİNİN AKIBETİ NE OLACAK?

Hastane hazineye ait bir yer. Kartal, İstanbul’da diğer ilçelere göre hastane kapasitesi 4 kat yüksek olan ilçedir. Hastane kapasitesi, en yüksek ilçelerden birisiyiz.

O bölgede biliyorsunuz şu anda geçici olarak Taşocağı’nda barınan bir SSK hastanemiz var. Orada 35 dönümlük millet bahçesi olarak merkez planlarımıza gelen bir imar planı var. Orada şu anda Sağlık Bakanlığı ile yürütülen ciddi anlamda bir hastane projesi var. Etap 1 Etap 2 bölgesinde ihtiyaç olan bir ilköğretim okulu var. Sonuçta okul da bir donatı. O yüzden tercih edildi. Ama o alanda yine de sağlık hizmetleri verecek sağlık ocağı tarzında bir yapılaşma olacak. SSK hastanesine benzer bir yapıyı oranın zaten kaldırması mümkün değil. O da Taşocağı denen bölgeye yapılıyor.

Vatandaş, “Karlıktepe ve Çavuşoğlu Mahallelerinde imar artışı olacak mı?”

Çavuşuluğu ve Karlıktepe zaten Kartal ortalamasının üstendedir. 1,75 ve 2 olan bir bölge.
Biz vatandaşın dönüşümüne katkı sağlamak için 'toplulaştırma' adı verilen hem şehrin yapısı, hem parkı ve donatısının ortaya çıkması için bir araya gelmekle ilgili konulan notlar var. Yani işte 3.000 metrekarelik bir araya gelme olursa, 5000 metrekaelik olursanız, 10 parsel birleşirseniz. 10+ bonuslar var. Onun dışında herhangi bir emsal artışı olması söz konusu değil. Öncelikle şunu söyleyelim: İstanbul’un emsal artışıyla dönüşmesi mümkün değil. Öyle bir dünya yok. O dönem bitti. Şu anda herkes yapısını biraz küçültecek, biraz ileri çekme yapacak, gerçekten bunlar.

Vatandaş, “Mesela evimiz eski, kiralar had safhada, vatandaşlar evlerini dönüştüremiyor, kiraya çıkma şansları da yok. Kolaylık var mı?”

Bayram Ali Baştan, “Bu sorunun cevabını var. Bir ilçeden büyükşehire çıkan bu yapıda en önemli şey Kentsel Dönüşüm Strateji Belgesidir. Bu belgesi, bir ilçenin yapı stoğunu, kaçak yapısını emsalleriyle tüm verileri barındıran ve ona görede finansla dönüşümle ilgili çözüm üreten bir strateji. Şimdi bizim parsel bazlı konuya bakma şansımız yok. İşte o büyük ölçekten dönüşüm alanlarının nasıl oluşacağı ile ilgili bir çalışma içerisindeyiz. Onun da kısmen sonuçlarını alıyoruz sonra zaten dönüşümle ilgili biz mutlaka sizin kapınızı çalacağız. Ama Kartal ile ilgili güveni vermek istiyorum. Yaklaşık 252 site var, 252 site dediğimiz birleştirip toplulaştırma yöntemiyle 169 dönüş yapılıyor.Yani Kartal diğer çevrelere göre dönüşme şansı olan bir ilçedir. Biliyorum Gaziosmanpaşa, Esenler gibi bölgelerin durumları çok daha zor. Biz gene şanslı ilçeyiz, diyebiliriz.

ATALAR MAHALLESİNDE PARSEL BİRLEŞİMİ

Vatandaş, “Atalar Mahallesi’nde de çürük binalar var. Orada dönüşüm olacak mı?”

Bayram Ali Baştan, “Var var. Atalar Mahallesinde 2 parsel birleşince yaklaşık 50 daire çıkıyor. Ortaya havuz çıkıyor. O 50 daire buranın dönüşüme ciddi bir katkı sunacak. Ama iki komşu kavgası, 3 metre hesabı diye o havuzu kullanamıyoruz. Biraz da kendimizle de empati yapmamız lazım. Ben yalvarıyorum, ne olur bu fırsatı kaçırmayalım. Bu gelecekteki yapısal değişiklik ile sizin ilçenize ciddi katkı sunulacak. Ama malik sahipleri beş binin hesabını yapıyor. Bunu fırsata çevirmek istiyor. Birleşirseniz, biz de burada bunları çözmeye çalışacağız. Sadece idare tarafından değil önce kendimiz bu konuda elimizi taşın altına koymamız lazım, diye düşünüyorum.”

ETAP 1 ETAP 2 SORUNU NASIL OLUŞTU

“Burada aslında hikaye 2012 yılında başladı. Burada herkes bu hikayeyi biliyor. Kartal’da o dönemin Belediye Başkanı, istanbul Anadolu Yakasının en eski üç ilçesinin bir tanesiydi. Pendik, Maltepe, Tuzla. Sancaktepe. Kartal’dan ayrılan ilçeler. Biz Kartal Merkezde misafirimizi indireceğimiz, yemek yedireceğimiz ya da alışveriş yapacağımız yerleşim yerlerinden uzaklaştık. Ya Maltepe’ye gidiyoruz ya Pendik, Kadıköy’e gidiyoruz. Niye gidiyoruz? O gün gönlün hayali. Ekonomik koşullarda, konjonktürde bulunurdu. Kartal’ın merkezine yakışan bir proje hayali ile başladı. Dönemin bakanı da bu konuda hevesli idi. Yalnız o zaman şansız bir dönem, biliyorsun Fetö olayı, 17 - 25. O arada çok bakan değişiklikleri oldu, proje biraz hayalinin dışına çıktı ve sekteye uğradı. Bizim geldiğimiz dönemde de Kartal’a bir merkezin yapılması ile ilgili yoğun bir gayretimiz var. Ondan daha elzem olan vatandaşları depremden arındırılmış yapılarına sağ salim geçirme hedefi. Bundan önce bahsetmiştim. 28 yıldır bu işin içindeyim. İnşaat sektörünün çok iyi olduğu dönemlerde havuzlu siteler, bir daireye iki otopark, kapalı otopark yapılması kararları alan ilçe belediyesinden maalesef  'bahçesinde de otopark sağlayabilir’ noktasına geri dönen bir durumdayız. Niye? İnşaat maliyetlerinin artışı ile vatandaşın depremde artık lüksten ziyade kafasını sokacak sağlıklı bir ev isteği gerçekleşsin diye. Finansal konularda bazı fedakarlıklar yapmak zorunda kalıyoruz. Işin gerçeği de bu.
O yüzden Etap işi Doğan Sokak dediğimizde gerçekten Kartal’ın şu anda kanayan yüzüdür. Orayla ilgili çok hızlı bir adım atacağız yakın zamanda.

“ORHANTEPE MAHALLESİ KEŞKE PLANLI YENİLENSEYDİ”

Kendi dinamikleriyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığı katkısıyla binaların bayağı oranı yenilendi. Planlı şekilde yenilenmiş olsaydı daha iyi olacaktı.

ÇINAR CADDESİ ÇEKME MESAFESİ NE OLACAK

Bayram Ali Baştan, “Çınar Caddesi bizim en prestijli caddelerimizden bir tanesi. Çınar Caddesi’ndeki esnaflarımızla bir aradayız. Oradaki çekme mesafesini sıfır mı yapsak, üç mü yapsak bu konuda bir sohbetimiz var. Bunun ötesinde bir sıkıntı yok. İmarı var. Oranın mevcut planı da var.”