Hürmüz Boğazı'nda tanker alarmı: Petrol 117 doları aştı

Hürmüz Boğazı'nda petrol tankerlerinin hedef alındığına ilişkin haberler küresel enerji piyasalarında endişeleri artırdı. Brent petrolün Aralık vadeli kontratı yüzde 2,4 yükselerek 117,64 dolardan kapanırken İran, dört tankerin yangın ve patlamalardan etkilendiğini ileri sürdü. İngiliz deniz güvenliği kurumu bir tankere yönelik saldırıyı doğruladı ancak diğer olaylara ilişkin iddialar henüz bağımsız olarak teyit edilmedi.

Orta Doğu'da devam eden askerî gerilim, küresel petrol ticaretinin en önemli geçiş noktalarından Hürmüz Boğazı'nda yeni güvenlik endişelerine yol açtı.

30 Ekim Cuma günü petrol tankerlerine yönelik saldırı haberlerinin ardından uluslararası petrol fiyatlarında sert yükseliş yaşandı.

Brent petrolün Aralık vadeli kontratı yüzde 2,4 artarak varil başına 117,64 dolardan kapandı. Böylece petrol fiyatları nisan ayı sonundan bu yana en yüksek kapanış seviyelerine ulaştı.

Daha aktif işlem gören Ocak 2027 vadeli Brent sözleşmesi ise 113,43 dolardan günü tamamladı.

Tankere patlayıcı yerleştirildi, makine dairesinde yangın çıktı

İngiltere Deniz Ticareti Operasyonları Kurumu (UKMTO), Hürmüz Boğazı'nda seyreden bir tankerin saldırıya uğradığını açıkladı.

Deniz güvenliği kaynaklarının Reuters'a aktardığı bilgilere göre küçük bir tekne, tankerin gövdesine iki adet yapışkan patlayıcı yerleştirdi.

29 Ekim Perşembe günü Umman'ın Khasab kenti açıklarında meydana gelen saldırı sonucunda geminin makine dairesinde yangın çıktı ve tanker geçici olarak hareket kabiliyetini kaybetti.

UKMTO, mürettebatın güvende olduğunu, yangının söndürüldüğünü ve çevresel bir olumsuzluk bildirilmediğini duyurdu.

Geminin daha sonra seyrine devam ettiği açıklandı.

Saldırının sorumluluğunu hangi kişi veya grubun üstlendiği henüz kesinleşmedi.

İran: Dört tanker yangın ve patlamalardan etkilendi

İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri, 30 Ekim'de Hürmüz Boğazı'nda dört petrol tankerinin yangın ve patlamalardan etkilendiğini öne sürdü.

İran devlet medyasına yansıyan açıklamalarda, gemilerin yetkisiz olarak nitelendirilen güzergâhlardan geçmeye çalıştığı iddia edildi.

İranlı yetkililer, tankerlerden birinin yaklaşık 2 milyon varil petrol taşıdığını ve deniz mayınına çarptığını ileri sürdü.

Daha sonraki açıklamada ise 2 milyon varilden fazla petrol taşıyan başka bir tankerin de mayın nedeniyle patlama yaşadığı ve alev aldığı öne sürüldü.

Ancak Reuters, İran tarafından açıklanan dört tanker olayını bağımsız kaynaklarla doğrulayamadığını bildirdi.

İngiliz deniz güvenliği kurumunun kayıtlarına geçen saldırıların İran'ın sözünü ettiği gemilerle aynı olup olmadığı da netlik kazanmadı.

ABD ve İran arasında insansız araç tartışması

Bölgedeki gerilim, insansız deniz araçlarına ilişkin karşılıklı açıklamalara da yansıdı.

İran, Hürmüz Boğazı'nın doğusunda ABD'ye ait insansız bir deniz aracını imha ettiğini ileri sürdü.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ise bu iddiayı reddetti.

ABD tarafı, Orta Doğu'daki insansız deniz araçlarının tamamının kayıt altında olduğunu ve herhangi bir kayıp bulunmadığını açıkladı.

Petrol fiyatları nisan ayından bu yana en yüksek seviyede

Deniz taşımacılığına yönelik tehditlerin artması, petrol arzının kesintiye uğrayabileceğine ilişkin endişeleri güçlendirdi.

Brent petrolün Aralık vadeli kontratı 30 Ekim'deki işlemlerde 118 dolara kadar yükseldi ve günü 117,64 dolardan tamamladı.

ABD Batı Teksas tipi ham petrolü (WTI) ise yüzde 2,08 artışla 104,12 dolardan kapandı.

Brent petrol ekim ayını yüzde 13,6, WTI ise yüzde 15,2 yükselişle tamamladı.

Piyasalar, Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik gelişmelerinin yanı sıra ABD ile İran arasındaki gerilimi ve olası diplomatik temasları izlemeyi sürdürüyor.

Hürmüz Boğazı neden bu kadar önemli?

Basra Körfezi'ni Umman Körfezi'ne ve Hint Okyanusu'na bağlayan Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin en kritik deniz yollarından biri.

Küresel petrol arzının yaklaşık beşte birine karşılık gelen miktardaki petrolün bu güzergâhtan taşınması, bölgedeki güvenlik sorunlarını uluslararası enerji piyasaları açısından önemli hale getiriyor.

Boğazdaki gemi trafiğinin aksaması, petrol sevkiyatlarını, deniz taşımacılığı maliyetlerini ve enerji fiyatlarını etkileyebiliyor.

Bununla birlikte mevcut olaylar nedeniyle boğazın tamamen kapandığını veya petrol sevkiyatının bütünüyle durduğunu gösteren doğrulanmış bir açıklama bulunmuyor.

Türkiye'de akaryakıt fiyatları etkilenir mi?

Türkiye'nin enerji ithalatına bağımlılığı nedeniyle uluslararası petrol fiyatlarındaki değişimler iç piyasayı da yakından ilgilendiriyor.

Ham petrol fiyatlarının yükselmesi, döviz kuru, rafineri maliyetleri ve vergi unsurlarıyla birlikte değerlendirildiğinde benzin ve motorin fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturabilir.

Hürmüz Boğazı'nda tanker güvenliğine ilişkin yeni olaylar, petrol piyasalarında arz endişelerini yeniden artırırken bölgedeki askerî ve diplomatik gelişmelerin enerji fiyatları üzerindeki etkisi sürüyor.