Madde Kullanımı Artıyor
Diyarbakır Barosu'nun hazırladığı 'Madde Kullanımıyla Mücadeleye Dair Rapor'da Uyuşturucu madde bağımlılığına ilişkin, Diyarbakır barosu CMK servisi OCAS(otomatik CMK avukat atama sistemi) kayıt sisteminde yer alan istatistiki veriler gözetilerek, yıllara göre önemli ölçüde artış gösteren madde kullanımına dair, tespit ve önleyici faaliyetlere ilişkin değerlendirmeler yer alıyor.
Uyuşturucu madde bağımlılığı, sadece gençler ve yetişkin bireyler değil, çocuklar arasında da yaygınlaşmaya devam etmektedir. Arkadaş çevreleri ve etkileşim, sosyo-ekonomik nedenler yanında, uyuşturucu maddelere ulaşmanın ve elde etmenin kolaylığı da gençlerin ve çocukların madde bağımlısı olmasının temel sebeplerini oluşturmaktadır.
Devletin, tüm yurttaşlarını her türlü olumsuzluklardan korumak ve önleyici tedbirleri alma yükümlülüğü bulunmaktadır. Nitekim Anayasanın 58/2 maddesi bu yükümlülüğü belirtmektedir.
Diyarbakır'da 2023 yılına ilişkin istatistiki veriler: 01.01.2023 -09.09.2023
Diyarbakır ilinde 'Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde İmal ve Ticareti' suçu kapsamında, Diyarbakır Barosu Başkanlığı tarafından toplam 2173 yargılanan için avukat ataması yapılmıştır. Yargılananlar arasında
12 yaşından küçük 7,
12-15 yaş arası 2, 15-18 yaş arası
27, 18-25 yaş arası 479 (450 kişi, 29 kadın),
25-60 yaş arası 1617 (1542 erkek, 75 kadın),
60 yaşından büyük 41 (36 erkek, 5 kadın) kişi bulunmaktadır.
Diyarbakır ilinde 'Kullanmak İçin Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Satın Almak, Kabul Etmek veya Bulundurmak' ya da 'Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanmak' suçu yönünden, Diyarbakır Barosu Başkanlığı tarafından toplam 291 yargılanan için avukat ataması yapılmıştır. Yargılananlar arasında
12 yaşından küçük 1,
12-15 yaş arası 6,
15-18 yaş arası 43,
18-25 yaş arası 96 (93 erkek, 3 kadın),
25-60 yaş arası 140 (134 erkek, 6 kadın),
60 yaşından büyük 5(4 erkek, 1 kadın) kişi bulunmaktadır.
Diyarbakır ilinde 'Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma' suçu yönünden, Diyarbakır Barosu Başkanlığı tarafından toplam 27 yargılanan için avukat ataması yapılmıştır. Yargılananlar arasında
15-18 yaş arası 2,
18-25 yaş arası 6 (6 erkek),
25-60 yaş arası 19 (19 erkek) kişi bulunmaktadır.
ÖNLEYİCİ/KORUYUCU FAALİYETLER
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası 58. Maddesi kapsamında, “Devlet, gençleri alkol düşkünlüğünden, uyuşturucu maddelerden, suçluluk, kumar ve benzeri kötü alışkanlıklardan ve cehaletten korumak için gerekli tedbirleri alır.” hükmü yer almaktadır.
Demokratik bir hukuk devletinden beklenen, Anayasada teminat altına alınan temel hak ve özgürlükleri hayata geçirebilmesidir. Devletin bu beklentiyi yerine getirebilmesinin ön koşulu kamu düzenini sağlamaktır. Madde bağımlılığıyla mücadelede, suçun yaşam alanı olan sokaklarda yeterli önleyici kolluk faaliyetlerinin etkin bir şekilde yürütülmesi gerekir. Sayısal veriler incelendiğinde, 2020 yılı pandemi dönemi ve sonrasında Diyarbakır kent merkezi ve 13 ilçesinde, kademeli bir şekilde artış veya kısmen aynı oranda madde kullanımının oluştuğu görülmektedir. Bu durum, lokal düzeyde Diyarbakır ili için önleyici kolluk hizmeti ile madde bağımlılığıyla mücadele hususunda gerekli tedbirlerin gerektiği ölçüde alınmadığını göstermektedir.
BM Uyuşturucu ve Suç Ofisi (UNODC) Dünya Uyuşturucu Raporunu 26 Haziran 2018 tarihinde açıklanmıştır. Rapora göre; dünya çapında 15-64 yaş aralığında yaklaşık 275 milyon yani dünya nüfusunun %5,6’sı en az bir kez uyuşturucu/uyarıcı madde kullanmıştır. 2016 yılında uyuşturucu bağımlısı 250 milyon olarak kayıtlara geçmişti. 2 yıl içerisinde bu sayıya 25 milyon kişinin eklenmiş olması durumun ciddiyetini göstermektedir. Yine bu rapora göre; 275 milyon uyuşturucu kullanıcılarından 31 milyondan fazlası uyuşturucu/uyarıcı madde kullanımı sebebiyle tedaviye ihtiyaç duyacak seviyede zarar görmüştür. 15-16 yaş arasındaki gençlerin 13,8 milyonu (%5,6) son 12 ayda en az bir kez esrar kullanmıştır. 2016 yılında 29,5 olan uyuşturucu bağımlısı sayısı 31 milyona yükselmiştir (World Drug Report, 2018)
MADDE KULLANIMIYLA MÜCADELEYE DAİR RAPOR SONUÇ VE ÖNERİLER:
Uyuşturucu sorunu ile mücadele politikalarımızın belirlenmesi, sorunların bilimsel ve akılcı bir yolla çözümü̈ için gerekli stratejik hedefler tespit edilmeli,
Uyuşturucu madde kullanımı ve bu sorunla mücadelede çözüm odaklı kamu politikalarının belirlenmesi ve yerel ve ulasal çapta, sivil toplum örgütlerinin sürece etkin katılımı sağlanmalı,
Ulusal ve uluslararası boyutta kaçakçılık, üretim, kullanım, dağıtım ve sokak düzeyinde satışının engellenmesi amacıyla önleyici tedbirler alınmalı,
Bölgesel ve ulusal çapta, madde bağımlılığıyla mücadelede farkındalığın arttırılması,
Önleyici ve rehabilite edici bir müdahale sistemi oluşturularak, Türkiye’deki çocuk adaleti sisteminin verimliliğinin ve etkililiğinin arttırılması ve denetimli serbestlik hizmetlerinden faydalanan çocukların topluma ye kazandırılması hususunda etkin bir politika oluşturulmalı,
Uyuşturucu tedavisi sonrası kişinin sosyal olarak dışlanmasının önlenmesi, toplumsal yaşama yeniden uyum ve katılımlarının sağlanması, tekrar uyuşturucuya başlanmasının önlenmesi hususunda gerekli tedbirler alınmalıdır.